وضعیت مواد مخدر در ایتالیا
وضعیت مواد مخدر در ایتالیا، میزان مصرف، مطالعات انجام‌شده، برنامه‌های پیشگیری، کاهش آسیب و درمان موضوع بررسی این مطلب جامع است.
جغرافیا و جمعیت‌شناسی ایتالیا
ایتالیا کشوری در جنوب اروپا و پایتخت آن شهر رم است. این کشور از شبه‌جزیره ایتالیا و دو جزیره سیسیل و ساردِنی در دریای مدیترانه تشکیل شده‌است. امروزه ایتالیا کشوری توسعه‌یافته است و جزء هشت کشور صنعتی جهان به‌شمار می‌آید.
واحد پول این کشور یورو و زبان رسمی آن ایتالیایی است. جمعیت ایتالیا ۶۰ میلیون و ششصد هزار نفر است و ۹۱.۶ درصد مردم آن مسیحی هستند.
ایتالیا پنجمین کشور پرجمعیت اروپا و بیست و سومین کشور پرجمعیت دنیا است. ایتالیا آب‌وهوای معتدل فصلی دارد و مناطق ساحلی آن با شرایط اقلیمی کوهستان‌های داخلی تفاوت زیادی دارد.
دو کشور مستقل بسیار کوچک به نام‌های واتیکان و سان‌مارینو در درون خاک ایتالیا قرار دارند و یک تکه از خاک ایتالیا نیز بیرون از خاک اصلی این کشور و در سوئیس قرار دارد که کامپیونه دیتالیا نامیده می‌شود.
تاریخ مختصر ایتالیا
رم، پایتخت ایتالیا، به‌عنوان پایتخت امپراتوری روم و اقامتگاه پاپ، برای سده‌های پیاپی از مراکز سیاسی و مذهبی تمدن غرب بود.
پس از فروپاشی امپراتوری روم، منطقه ایتالیا به مناطق و شهرهای خودگردان بسیاری تقسیم شده‌بود (ازجمله جمهوری ونیز و دولت کلیسا) ولی واحدهای مختلف سیاسی در منطقه ایتالیا در سال ۱۸۶۱ متحد شده و کشور کنونی ایتالیا را به وجود آوردند.
مشکل مصرف مواد مخدر در ایتالیا
بررسی جمعیت عمومی در مورد مصرف مواد مخدر در سال 2012 در ایتالیا انجام شد. این بررسی بر مبنای پرسش‌نامه پستی که برای بیش از 60000 نمونه تصادفی از اقشار مختلف جامعه در رده سنی 18 تا 64 سال فرستاده شده بود، صورت گرفت (میزان پاسخ: 4/33%) مصرف مواد مخدر غیرقانونی به این شکل طبقه‌بندی شده است: مصرف حشیش، مصرف هروئین، مصرف کوکائین، آمفتامین‌ها و اکستازی. حدود 7/21% از پاسخ‌دهندگان اعلام کردند که حداقل یک‌بار در زندگی خود حشیش مصرف کرده‌اند. میزان شیوع در طول زندگی کوکائین 2/4% بود درحالی‌که هم برای آمفتامین‌ها و هم برای اکستازی، این میزان 8/1% بود.
یک مطالعه اروپایی
مطالعه بررسی میزان مصرف الکل و مواد مخدر دیگر در مدارس اروپا به طور منظم از سال 1995 بین دانش‌آموزان با رده سنی 15 تا 16 سال انجام شده است. آخرین مطالعه در سال 2011 صورت گرفته و کاهش کلی در مصرف مواد مخدر را در طول زمان نشان می‌دهد. میزان شیوع حشیش در طول زندگی از 27% در سال 2003 به 21% در سال 2011 کاهش یافت. در سال 2011، شیوع مواد استنشاقی در طول زندگی 3% بوده است که این میزان با رقم مربوط به انواع مواد توهم‌زا و کوکائین برابر است. میزان شیوع آمفتامین‌ها، اکستازی و هروئین توسط 2% از نمونه‌ها گزارش شد. بررسی دیگری بین دانش‌آموزان مدرسه با رده سنی 15 تا 19 سال در سال 2012 با استفاده از پروتکل ESPAD انجام شد. این مطالعه نشان داد که 13% دانش‌آموزان 15 تا 16 ساله همچنان از حشیش استفاده می‌کنند. درحالی‌که میزان شیوع مصرف دیگر مواد غیرقانونی بسیار کمتر بود. میزان شیوع حشیش در طول زندگی برای 17 تا 18 ساله‌ها در همین مطالعه 27% بود، درحالی‌که 16% این افراد مصرف حشیش در طی 30 روز گذشته را گزارش کردند.
در سال 2011-2010 در مجموع 17 شهر ایتالیا (8 شهر در سال 2011 – 2010 و 9 شهر فقط در سال 2011) در پروژه‌هایی با هدف ارزیابی میزان مصرف مواد مخدر در جامعه، با بکارگیری روش‌های نوین، شرکت کردند. تجزیه و تحلیل نمونه‌های فاضلاب برای تعیین میزان مصرف مواد مخدری همچون حشیش، کوکائین، هروئین و محرک‌هایی از نوع آمفتامین انجام شد. نمونه برداریی از هوا برای تعیین سطح آلودگی کوکائین و حشیش انجام شد. حشیش مواد مخدر اصلی و پس از آن کوکائین شناسایی شده در نمونه‌های فاضلاب در هر دو دوره مورد مطالعه بود. مقادیر تشخیص داده شده هروئین، و محرک‌های مصنوعی بسیار کمتر از این دو مورد بودند.
پیشگیری از مصرف مواد مخدر در ایتالیا
برنامه‌ریزی و اجرای فعالیت‌های پیشگیری در ایتالیا عمدتاً مسئولیت استان‌های منطقه‌ای و مستقل است؛ بااین‌حال، دپارتمان سیاست‌های مبارزه با مواد مخدر در ریاست شورای وزیران بخشی از بودجه سالانه خود را برای حمایت از فعالیت‌های پیشگیری جهانی و انتخابی اختصاس می‌دهد. فعالیت‌های پیشگیری جهانی در مدارس به طور عمده به ارائه اطلاعات و بالابردن سطح آگاهی از طریق سخنرانی‌ها در جلسات مباحثه محدود می‌شود.
مشارکت خانواده، محور اصلی همه تلاش‌های صورت گرفته در راستای پیشگیری در ایتالیا است و تقریباً همه مناطق پروژه‌های پیشگیری جهانی با هدف قراردادن خانواده‌ها، سرپرستان (قیم‌ها)، معلمان، همسالان و فردی با والدین دارند. پیشگیری جهانی به طور خاص خانواده‌ها را در سه طبقه (با 3 طرح مشخص) هدف قرار داده است: کمک‌های متقابل بین خانواده‌ها، ملاقات با آنها و آموزش به خانواده‌ها. چندین مرکز در سرتاسر ایتالیا برای اجرای برنامه تقویت خانواده‌ها (SFP) که روش پیشگیری انتخابی است که در آن خانواده، مدرسه و جوامع محلی هم به‌منظور کاهش عوامل خطر در کودکان (خشونت، وابستگی، ناآرامی) و هم به‌منظور بهبود وضعیت خانواده و مهارت‌های آموزشی والدین، با هم کار می‌کنند.
فعالیت‌های پیشگیری جهانی، تمرکز جامعه بر جوانان را با استفاده از گروه همسالان در محیط‌های خارجی از مدرسه، مشاوره و باشگاه برای جوانان، فعالیت‌های فرهنگی و تفریحی و پروژه‌های پیشگیری محلی که از طریق رسانه و اینترنت پخش و منتشر می‌شوند، هدف قرار داده است.
فعالیت‌های پیشگیری انتخابی عمدتاً افراد جوان را که از لحاظ اجتماعی و آکادمیک به حاشیه رانده شده‌اند، کسانی که مدرسه را رها کرده‌اند و خانواده‌هایی با مشکل مصرف مواد مخدر و یا مشکلات روحی و روانی مورد هدف قرار داده است.
کمپین‌های رسانه‌ای جمعی همچنان به‌عنوان بخشی اساسی از استراتژی پیشگیری به طور عمده و تمرکز بر اطلاعات کلی و بالابردن سطح آگاهی درباره مواد مخدر هم نوع قانونی آن و هم غیرقانونی آن است.
مشکل مصرف مواد مخدر در ایتالیا
از سال 1996 برآوردهای مختلفی از تعداد مصرف‌کنندگان مواد مخدر با استفاده از روش‌های متفاوتی در ایتالیا انجام شده است. آخرین برآوردها (سال 2009) بر مبنای روش شاخص چند متغیره، افزایش تعداد مصرف‌کنندگان مواد مخدر در ایتالیا از سال 2001 را نشان می‌دهد. در سال 2009 تقریباً، 393490 نفر مصرف‌کننده مواد مخدر (محدوده از 382500 نفر تا 404500 نفر)، با میزان شیوع 10 به ازای هر 1000 نفر ساکن ایتالیا در رده سنی 64-15 وجود داشت.
تا سال 2012 مرکز اروپایی نظارت بر مواد مخدر و اعتیاد به مواد مخدر (EMCDDA) مصرف تزریقی مواد مخدر و یا مصرف منظم، طولانی‌مدت مواد مخدر، کوکائین و آمفتامین را به‌عنوان مشکل مصرف مواد مخدر تعریف کرد. اکستازی و حشیش در این طبقه‌بندی گنجانده نشده است.
تقاضای درمان برای مصرف مواد مخدر در ایتالیا
اطلاعات مربوط به تقاضای درمان در سال 2011 بر اساس گزارش‌هایی که از یک نمونه از 91 واحد درمان اعتیاد از سیستم اطلاعات ملی جدید بدست آمده است. 563 واحد خدماتی در سرتاسر ایتالیا وجود دارد.
در مجموع 57577 نفر متقاضی در سال 2011 خواستار درمان بودند که 33679 نفر از آنها متقاضی درمان جدید بودند. داده‌ها نشان می‌دهند که 3/555 کل متقاضیانی که برای درمان مراجعه کردند، اپیودها را به‌عنوان اولین ماده مخدر مصرف کرده‌اند، پس از آن 3/24% کوکائین و 8/18% حشیش مصرف کرده‌اند. توزیع مشابهی بین متقاضیان جدید درمان وجود دارد، 4/42% اپیودها را به‌عنوان اولین مواد مخدر مصرف شده پس از آن 3/30 کوکائین و بعد 2/25% حشیش گزارش کرده‌اند. بااین‌حال اطلاعات یک‌سوم متقاضیان ثبت نام شده در مورد ماده مخدر اولیه مورد استفاده نامعلوم بود یا از دست رفته بود.
در سال 2011 حدود 42% متقاضیان درمان بالای سن 35 سال بودند و 21% آنها زیر سن 25 سال بودند، اما متقاضیان جدید درمان کمی جوان‌تر بودند، 36% بالای 35 سال و 29% زیر 25 سال، باتوجه‌به موضوع جنسیت 1/87% متقاضیان درمان مرد بودند.
برنامه‌های کاهش آسیب مواد مخدر در ایتالیا
سیاست ملی ایتالیا در مورد مواد مخدر بیشتر بر پیشگیری و کاهش سوءمصرف مزمن مواد مخدر تمرکز می‌کند تا کاهش آسیب. بااین‌حال هدف اصلی طرح اقدام ملی در مورد مواد مخدر برای بازه زمانی 2013 – 2010 پیشگیری و کاهش انتقال بیماری‌های عفونی در بین مصرف‌کنندگان مواد مخدر است. در این زمینه، اقداماتی به‌منظور افزایش و ارتقا غربالگری بیماری‌های عفونی در میان مصرف‌کنندگان تزریقی مواد مخدر و نیز به‌منظور ادغام فعالیت‌های آموزشی و اطلاعاتی در حوزه درمان صورت گرفته است.
چندین برنامه توسعه‌ای در سطح ملی وجود دارد که توسط سازمان‌های بهداشتی و اجتماعی خصوصی و دولتی، با یکدیگر همراه با پروژه‌های خاص و از طریق بودجه ملی مواد مخدر تأمین اعتبار می‌شوند. هم برنامه‌های توسعه‌ای و هم پروژه‌های تأمین مالی شده از طریق بودجه ملی شامل برنامه‌های تبادل و تعویض سوزن و انتشار اطلاعات است.
برنامه‌های با هدف کاهش آسیب در مناطق شمالی و مرکزی ایتالیا گسترده‌تر است و بر شهرهای بزرگ‌تر تمرکز دارد. مداخلات کاهش آسیب از طریق سایت‌های مستقر، واحدهای سیار، برنامه‌های توسعه‌بخش و نهادهای توزیع سرنگ و سوزن اجرا می‌شود.
قوانین ملی مواد مخدر در ایتالیا
در ایتالیا، قانون تلفیقی، تصویب‌شده فرمان به شماره 309 ریاست‌جمهوری در 9 اکتبر 1990 اصلاحیه متعاقب آن، چارچوب قانونی برای تجارت مشروع و قانونی، پیشگیری و درمان، منع و مجازات فعالیت‌های غیرقانونی در زمینه مواد مخدر و دیگر مواد روان‌گردان را مشخص می‌کند. از فوریه سال 2006، مجازات در اختیار داشتن مواد مخدر برای مصرف شخصی ماهیت اداری یافته است، مانند تعلیق گواهینامه رانندگی که ممکن است از چهار ماه به یک سال افزایش یابد. همچنین در این راستا، دولت تمایزی بین مواد مخدر غیرقانونی و مواد مخدر دارویی قائل شده است و این دو گروه را در دو جدول جداگانه لیست کرده است.
یک مقدار حداکثر تعیین‌شده در قانون، مرز بین مالکیت شخصی و قاچاق را تعیین می‌کند. فردی که اولین‌بار به دلیل در اختیار داشتن مواد مخدر غیرقانونی دستگیر می‌شود، معمولا مجازات اداری برای او اعمال نمی‌شود؛ در عوض، مجرم اخطار و درخواست رسمی افسر پلیس مبنی بر خودداری از مصرف مواد مخدر دریافت می‌کند. مجرم هم ممکن است به طور داوطلبانه برای درمان و توان‌بخشی درخواست دهد و پس از آن، اقدامات در خلال مدتی که مصرف‌کننده برای درمان مراجعه می‌کند به حالت تعلیق درمی‌آید. غیبت فرد در برنامه درمانی ممکن است به اعمال مجازات‌های اداری منجر شود. مجازات تولید، فروش، حمل‌ونقل، توزیع و یا مالکیت مواد مخدر بین 6 تا 20 سال زندان است که اگر ماده مخدر از گروه مواد مخدر دارویی باشد، از 33 تا 50 درصد کاهش می‌یابد. هنگامی که میزان ماده مخدر بسیار زیاد باشد یا از نوع خطرناکی باشد، کیفیت یا کمیت ماده خیلی جدی باشد، ممکن است مجازات مربوطه بین یک تا شش سال حبس تعیین شود.
مواد روان‌گردان جدید نیز از طریق اصلاحیه‌های پیشنهادی به قانون تلفیقی تنظیم و دسته‌بندی می‌شوند.
استراتژی ملی مواد مخدر در ایتالیا
برنامه کاری ملی ایتالیا درباره مواد مخدر برای دوره 2013-2010 توسط شورای وزیران در 29 اکتبر 2010 تصویب شد. با به‌کارگیری یک رویکرد جامع،89 هدف را در برنامه کاری در دو رکن کاهش عرضه و تقاضا تنظیم می‌کند. فعالیت‌های کاهش تقاضا عبارت‌اند از: پیشگیری، درمان، توان‌بخشی و ادغام مجدد، درحالی‌که کاهش عرضه حوزه‌های ارزیابی و نظارت، قانون، مبارزه با مواد مخدر و عدالت جوانان را پوشش می‌دهد. برنامه کاری ایتالیا که به طور عمده بر مصرف مواد مخدر غیرقانونی متمرکز شده است، مصرف مواد مخدر قانونی و رفتارهای اعتیادآور را عمدتاً در زمینه پیشگیری نیز پوشش می‌دهد. مجموعه‌ای از اقدامات در هر پنج حوزه پیشگیری، درمان و تشخیص، توان‌بخشی و ادغام مجدد، ارزیابی و نظارت، تدوین و تصویب قانون، مبارزه با مواد مخدر و عدالت جوانان در نظر گرفته شده است. این اقدامات زمینه هماهنگی، همکاری، بالابردن سطح آگاهی عمومی، ارزیابی نتایج و هزینه‌ها، تحقیقات علمی و جمع‌آوری داده‌ها، آموزش و سازمان و پوشش می‌دهد. برنامه کاری اصلی با سه المان دیگر که برای حمایت از پیاده‌سازی استراتژی کلی طراحی شده همراه گشته است.
برنامه‌های منطقه ایی فردی / منحصربه‌فرد، پس از رویکرد برنامه کلی ملی مواد مخدر و همچنین به‌عنوان اولویت‌های برنامه‌ریزی خود می‌تواند توسط مناطق و استان‌های خودمختار تنظیم شود.
دستورالعمل‌های فنی و علمی به‌منظور ارائه پشتیبانی روش در پیاده‌سازی استراتژی مواد مخدر طراحی می‌شوند.
طرح پروژه‌ها به پروژه‌های مختلف ملی که پنج حوزه مداخله در برنامه طرح کلی مواد مخدر را در برمی گیرد، محدود می‌شوند. این طرح بر اساس منابع مالی سالیانه تمدید و اجرا شده است. طرح پروژه‌های دوم برای سال‌های 2012-2011 تعداد 10 حوزه را پوشش می‌دهد: پیشگیری کلی، پیشگیری از بیماری‌های مربوط به مواد مخدر، درمان و حمایت از طریق واحدهای درمان عمومی مبارزه با مواد مخدر و جوامع درمانی، ادغام مجدد، اپیدمیولوژی و ارزیابی، سیستم هشداردهنده و نوآوری‌های تکنولوژیک برنامه‌ریزی و سازماندهی، پژوهش، آموزش و فعالیت‌های بین‌المللی است.
بازار مواد مخدر در ایتالیا
بازار مواد مخدر ایتالیا، تا حد زیادی توسط کوکائین تولید شده در کلمبیا، هروئین از افغانستان، ماری‌جوانا و مواد مخدر مصنوعی از هلند تأمین می‌شود. این بازار تحت سلطه ساختارهای بزرگ جرائم سازمان‌یافته، با لینک‌های بین‌المللی که به‌خوبی تأسیس شده‌اند و پایگاه‌های فعال در تولید و قاچاق مواد مخدر در مناطقی از جمله آمریکای جنوبی، جنوب شرق آسیا، و شمال اروپا است. بخش بزرگی از مواد مخدر در مسیر خود به سمت دیگر کشورهای عضو اتحادیه اروپا از ایتالیا عبور می‌کند. باتوجه‌به تولید کشت حشیش عمدتاً در جنوب ایتالیا گزارش شده است و تعدادی آزمایشگاه برای تولید و فراوری دیگر مواد غیرقانونی به طور عمده کوکائین هر ساله در سرتاسر کشور کشف و شناسایی می‌شوند.
ایتالیا INCSR
ایتالیا کشور ترانزیتی و مصرف‌کننده قابل‌توجه مواد مخدر در اروپا است. هروئین جنوب غربی آسیا از مسیرهای ترانزیت در خاورمیانه و بالکان به ایتالیا می‌رسد. درحالی‌که کوکائین مستقیماً از آمریکای جنوبی و یا از طریق شبه‌جزیره عبرمی در مسیرش به سمت بقیه اروپا به ایتالیا وارد می‌شود. علاوه بر هروئین و کوکائین، مواد مخدر مصنوعی، حشیش و ماری‌جوانا نیز مواد مخدری هستند که باعث به‌وجودآمدن نگرانی‌هایی در داخل کشورند. تقریباً تمام کوکائین موجود در ایتالیا از کلمبیا سرچشمه می‌گیرد و توسط سازمان‌های جنایی Campania و Calabria مستقر در ایتالیا اداره می‌شوند. سازمان‌های قاچاق مواد مخدر در آمریکا از ایتالیا به‌عنوان نقطه ترانزیت و پایگاهی برای بازگرداندن سود حاصل از قاچاق مواد مخدر از طریق محموله‌های عظیم ارزی که به کلمبیا و مکزیک بر می‌گردد و برای انتقال این زنجیره در سرتاسر جهان استفاده می‌کند.
سیاست‌های بین‌المللی مواد مخدر در ایتالیا
ایالات متحده و ایتالیا همکاری برجسته‌ای در زمینه مبارزه با مواد مخدر، به‌اشتراک‌گذاری اطلاعات و ایجاد هماهنگی در تحقیقات جهانی مشترک به‌صورت روزانه دارند. انجمن‌های اجرای قانون ایتالیا همکاری‌های تحقیقاتی و اقدامات به‌اشتراک‌گذاری اطلاعات با ایالات متحده و دیگر همتایان بین‌المللی خود را ارتقا می‌دهد.
