با توجه به افزایش ابتلای تعداد زیادی از مردم عادی به ویروس کرونا، در این میان شاهد افزایش ابتلای معتادان متجاهر به این ویروس هستیم. با شیوع کرونا یکی از تصمیمات اتخاذ شده از سوی ستاد ملی مبارزه با کرونا، لغو طرح جمع آوری معتادان متجاهر بود.
وقتی طرح جمع آوری معتادان از سطح شهر لغو شد، شایعاتی مبنی بر اینکه معتادان کرونا نمیگیرند در فضای مجازی منتشر شد. همین مسأله باعث شد افرادی سودجو برای منفعت خود به شایعات دامن بزنند و برای فروش موادمخدر خود از این راه وارد شوند.
اسکندر مومنی دبیرکل ستاد مبارزه با موادمخدر در این باره، گفت: روزهای اولی که کرونا شیوع پیدا کرد، محققان نسبت به این موضوع اطلاعات کمی داشتند. به همین دلیل این شایعه پخش شد، اما بعد از آن متوجه شدیم که قاچاقچیان بین المللی مواد مخدر این شایعات را پراکنده کردهاند.
وی افزود: معتادان مستعدتر هستند و به دلیل مشکلاتی که این بیماری برای ریه ایجاد میکند، اگر فرد معتادی به کرونا مبتلا شود، آسیب بیشتری میبیند.
بازگشت معتادان متجاهر به پاتوقهای سابق
اما بعد از گذشت حدود یک ماه از شیوع ویروس کرونا و انتشار تصاویر بازگشت معتادان متجاهر به پاتوقهای سابق، مسئولان ذی ربط فکری برای جمع آوری این دسته از معتادان کردند. پاتوقهایی که روزی توسط نیروی انتظامی پاکسازی شده بودند و خیال اهالی محلات از جمع آوری معتادان متجاهر در اطراف محل زندگیشان راحت شده بود، دوباره با حضور این افراد، شرایط به سابق برگشت.
دبیرکل ستاد مبارزه با موادمخدر درباره بازگشت معتادان متجاهر به پاتوقهای سابق بیان کرد: لغو شدن طرح ساماندهی معتادان متجاهر و اتمام دورههای ۶ ماهه در مراکز ماده ۱۶، دلیل بازگشت معتادان به پاتوقهای سابق است.
آغاز طرح ساماندهی معتادان متجاهر با شیوع کرونا
اما مجدد این طرح با اما و اگرهای مختلف آغاز شد و از اواسط اردیبهشت سال جاری طرح ساماندهی معتادان متجاهر دوباره از سر گرفته شد، اما این بار متفاوتتر از دفعات قبل، با رعایت پروتکلهای تعریف شده از سوی وزارت بهداشت معتادان جمع آوری و نگهداری شدند. در همان ابتدای جمع آوری آمار عجیب و غریبی از ابتلای معتادان متجاهر به کرونا اعلام شد. به عنوان مثال در همان روزهای ابتدایی آغاز طرح، بیش از ۸ هزار معتاد متجاهر در سراسر کشور جمع آوری شدهاند که از بین این افراد فقط تست کرونای ۶۸ معتاد متجاهر پس از جمع آوری و آزمایش مثبت اعلام شد و این نشان میداد واقعا معتادان کرونا نمیگیرند. کم بودن آمار معتادان متجاهر به ویروس کرونا دلایل مختلفی داشت.
علت کم بودن آمار معتادان متجاهر به کرونا
مجید رضا زاده معاون سابق توسعه پیشگیری و درمان اعتیاد سازمان بهزیستی کشور ، درباره احتمال کم بودن ابتلای معتادان به ویروس کرونا، اظهار کرد: یکی از دلایلی که معتادان ساکن در مراکز کاهش آسیب بهزیستی کمتر به ویروس کرونا مبتلا شدند آن است که از همان ابتدا پروتکلهای پیشگیری از ویروس کرونا به تمامی مراکز سرپایی، شبانه روزی و … کاهش آسیب ابلاغ شده و آموزشهای فوری به تمام پرسنلی که در این مراکز مشغول به کار هستند، داده شده است.
رضا زاده گفت: به منظور کاهش ابتلای معتادان به ویروس کرونا در مراکز کاهش آسیب اتاقهای ایزوله تعبیه شده است، به همین دلیل ما در بین معتادانی که در مراکز کاهش آسیب ما حضور دارند و در آنجا نگهداری میشوند حتی یک مورد مبتلا به ویروس کرونا نداشتیم، چرا که به صورت دقیق تمام اصول بهداشتی را رعایت کردیم.
معاون توسعه پیشگیری و درمان اعتیاد سازمان بهزیستی کشور تصریح کرد: یکی دیگر از علتهای عدم ابتلای معتادان متجاهر به ویروس کرونا آن است که با شیوع این ویروس ما اقلام بهداشتی را در بین معتادان خیابانی توزیع کردیم و آنها به طور دائم تحت معاینه بودند و اگر فردی مشکوک به کرونا بود، با اورژانس تماس گرفته شده و تا زمانی که افراد مشکوک به ویروس کرونا به عوامل اورژانس تحویل داده نمیشدند، رهایشان نمیکردیم.
رضا زاده تصریح کرد: یکی دیگر از دلایلی که میتوان به عنوان یک حدس در نظر گرفت که معتادان متجاهر کمتر مبتلا به کرونا میشوند، آن است که این افراد در پاتوقها به صورتی ایزوله هستند و تعاملات کمتری با یکدیگر دارند.
معاون توسعه پیشگیری و درمان اعتیاد سازمان بهزیستی کشور اضافه کرد: افرادی که در تعامل با یکدیگر هستند به ویروس کرونا مبتلا میشوند، اما معتادان متجاهر با یکدیگر تعاملی ندارند، به همین دلیل میتوان این موضوع را از دیگر علتهای عدم ابتلای معتادان به کرونا دانست.
وی گفت: از دیگر دلایل عدم ابتلای معتادان به ویروس کرونا میتوان به علائم خماری و عدم مصرف مواد مخدر در آنها اشاره کرد که تقریباً شبیه علائم کرونا است، به همین دلیل معتادان فکر میکنند که به دلیل عدم مصرف موادمخدر بدن درد و یا سایر علائم را دارند و به مراکز درمانی مراجعه نمیکنند و تا زمانی که افراد به مراکز درمانی مراجعه نکنند و تست کرونای آنها مثبت اعلام نشود، جزء آمار قرار نمیگیرند.همچنین دبیرکل ستاد مبارزه با موادمخدر در این باره گفت: از همان ابتدای شیوع کرونا یک ترسی ایجاد شد که معتادان متجاهر ناقل این بیماری هستند، به همین دلیل در همان روزهای ابتدایی اسفند ماه اعتباراتی برای این موضوع مشخص شد. ۱۰۰ میلیارد ریال بودجه برای پیشگیری، کنترل و مراقبت معتادان در محلها اختصاص داده شد و همین مسأله باعث کم بودن آمار ابتلا به کرونا در بین معتادان متجاهر شد و اقدامات موثری در طول این مدت برای معتادان خیابانی انجام شده است.
افزایش روز به روز ابتلای معتادان به کرونا
اقدامات مختلفی برای جلوگیری از ابتلای معتادان متجاهر به کرونا انجام شد، حالا هرچه پیش میرویم میزان ابتلای معتادان متجاهر به کرونا افزایش مییابد و دیگر میتوان با قاطعیت گفت که معتادان هم کرونا میگیرند.
فرید براتی سده مدیرکل دفتر پیشگیری از اعتیاد سازمان بهزیستی کشور ، بیان کرد: درصد ابتلا به ویروس کرونا در بین معتادان متجاهر رو به افزایش است و در حال حاضر تعداد بیشتری از معتادان متجاهر در گروههایی که جمع آوری میشوند به کووید ۱۹ مبتلا هستند.
مدیرکل دفتر پیشگیری از اعتیاد سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: هفته گذشته در غرب استان تهران در یک گروه ۲۷۵ نفری از معتادان متجاهر که جمع آوری شدند، ۳۶ نفر به ویروس کرونا مبتلا بودند یا در آذربایجان غربی از بین حدود ۲۰۰ معتاد متجاهری که جمع آوری شدند ۲۰ نفر مبتلا به کووید ۱۹ بودند و این نشان میدهد که شیوع ویروس کرونا در بین معتادان متجاهر در حال افزایش است.
آمار ابتلای معتادان متجاهر روبه افزایش است و همانقدر که شاهد افزایش تعداد مبتلایان مردم عادی به کرونا هستیم شاهد افزایش ابتلای معتادان به کرونا نیز هستیم.
دلایل افزایش ابتلای معتادان متجاهر به کرونا
فاطمه رضوان مدنی سرپرست مرکز توسعه پیشگیری و درمان اعتیاد سازمان بهزیستی کشور، درباره علت افزایش آمار معتادان متجاهر به کرونا، اظهار کرد: آمار ابتلا به کرونا در کشور رو به افزایش است و این یکی از دلایل افزایش تعداد ابتلای معتادان متجاهر به کرونا است.
وی افزود: معتادان متجاهر مسائل ایمنی را رعایت نمیکنند و پروتکلهای بهداشتی را رعایت نمیکنند و در ابتلای آنها به کرونا نقش دارد، همچنین ضعیف بودن سیستم ایمنی بدن این گروه از افراد از دیگر دلایل افزایش آمار مبتلایان به کرونا است.
همچنین رضا فریدی درمانگر اعتیاد ، درباره ابتلای معتادان به کرونا، اظهار کرد: اینکه افراد سیگاری و سوء مصرف کنندگان مواد مخدر به کرونا مبتلا نشده یا کمتر مبتلا میشوند از نظر علمی کاملا مردود است.
این درمانگر اعتیاد بیان کرد: افرادی که به دنبال بهانه برای مصرف «تریاک» جهت مصونسازی بدن خود در برابر کرونا هستند، باید بدانند نه تنها مصرف تریاک، قابلیت پیشگیری یا درمان کرونا را ندارد، بلکه احتمال ابتلا به آن را چندین برابر بیشتر میکند؛ حال آنکه این افراد باید بدانند هر نوع ماده مخدری مانند تریاک عامل ایجاد انواع سرطانها، بیماریهای مزمن و التهابی ریه و بیماریهای قلبی است که بر اساس مطالعات و تجربیات جهانی، مبتلایان به بیماریهای سخت و زمینهای به شدت در معرض خطر بیماری های عفونی و ویروسی از جمله ویروس کرونا قرار دارند.
وی با اشاره به اینکه در این چند ماه اخیر تمام پژوهشگران و دانشمندان شرکتهای بزرگ دارویی و علمی جهان دور هم جمع شده اند تا درمان این بیماری و واکسن پیشیگیری از آن را بیابند، افزود: غافل از اینکه مصرف کنندگان کشورمان پای بساط، درمان کرونا را کشف کردند و به ریش آنها میخندند.
فریدی با بیان اینکه ادعاهای دروغین درمان فشار خون، چربی خون و قند خون با مواد مخدری همچون تریاک کم بود، درمان کرونا نیز به آن اضافه شد، ادامه داد: باید در نظر داشت که دلالان مواد مخدر در این ایام نیز از تبلیغات باز ننشسته اند و این بار نیز با تبلیغ اعتیاد در درمان کرونا به میدان آمده اند و این حربه جدید قاچاقچیان و دلالان مواد مخدر است که با انتشار شایعه مقاومت معتادان در مقابل کرونا به دنبال درآمدزایی و سود کلان از این راه هستند.
آخرین آمار از ابتلای معتادان متجاهر به کرونا
سرپرست مرکز توسعه پیشگیری و درمان اعتیاد سازمان بهزیستی کشور درباره آخرین آمار معتادان متجاهر دستگیر شده، گفت: تا آخر هفته گذشته تعداد ۱۵۸۸۰ نفر معتاد متجاهر دستگیر شدند که از این تعداد بیش از ۱۱ هزار نفر به مراکز درمانی ماده ۱۶ و تبصره ۲ معرفی شدند. از این جمعیت تعداد ۳۹۵ نفر تست کرونایشان مثبت شده و ۸۷ نفر به مراکز درمانی ارجاع شدند. تا کنون ۲ نفر فوتی از این جمعیت ثبت شده است که مربوط به استانهای البرز و سیستان و بلوچستان بودهاند (در استان البرز طرح جمع آوری نداشتیم و این فرد کارتن خواب بوده است).
رضوان مدنی افزود: در پیک دوم شیوع کرونا که همزمان با اجرای طرح دستگیری معتادان متجاهر بود، آمار معتادان درگیر کرونا مطابق با آمار شیوع کرونا در جمعیت عمومی بود، به عبارتی میانگین تعداد معتادان درگیر کرونا نیز مانند سایر اقشار در بخشهای مختلف جمعیت است.
سرپرست مرکز توسعه پیشگیری و درمان اعتیاد سازمان بهزیستی کشور اضافه کرد: در حال حاضر طرح جمع آوری در ۲۴ استان در حال انجام است و در ۷ استان به خاطر اینکه هنوز زیرساختهای لازم را ندارند، اجرا نمیشود.
باتوجه به شرایط فعلی کشور و افزایش آمار مبتلایان به کرونا، مسئولان حوزه مبارزه با آسیبهای اجتماعی به خصوص مبارزه با اعتیاد باید توجه ویژهای به معتادان خیابانی و متجاهر داشته باشند، چراکه هرچه پیش میرویم تعداد مبتلایان این گروه به کرونا افزایش مییابد و شیوع کرونا در بین معتادان متجاهر مشکلات متعددی را ایجاد خواهد کرد.