دلایل هم‌زمانی اختلالات روانی و سوءمصرف مواد

۱۳ شهریور ۱۳۹۸ 29
دلایل هم‌زمانی اختلالات روانی و سوءمصرف مواد

اختلالات روانی و سوءمصرف مواد یا اعتیاد اغلب هم‌زمانی یا هم‌پوشانی دارند؛ بر اساس آمار اداره خدمات سوءمصرف مواد و سلامت روان آمریکا، حدود 9 میلیون نفر در این کشور هم‌زمان دچار این دو معضل‌اند، اما تنها 7 درصدشان برای هر دو بیماری خدمات درمانی دریافت می‌کنند و حدود 60 درصد اصلاً از هیچ‌گونه درمانی بهره‌مند نمی‌شوند.

تعریف چندابتلایی

چند ابتلایی به واقعیتی اشاره دارد که دو معضل بیماری روانی و سوء مصرف مواد با یکدیگر در یک فرد برقرار باشد. بدین معنا که بسیاری از افراد مبتلاء به اعتیاد، نیز یک مشکل روانی اساسی دارند. در واقع، هیچ یک از این دو موضوع، علت موضوع دیگر نیست. دلیل این امر این است که وجود یکی، باعث تشدید علائم دیگری می گردد.

برای فهم بهتر از این موضوع که چند ابتلایی چگونه امکان پذیر است، باید بیماریهای مغزی مزمن را به خوبی تشخصی داد.  به عبارت دیگر، هنگامی که فردی به اعتیاد دچار شده است، مغز وی دائماً با موادی که مصرف کرده است، بازنویسی می شود. این امر به نوبه خود منجر می شود که مغز متفاوت از گذشته عمل کند. درست مانند دیابت یا بیماری قلبی، فرد مبتلا به اعتیاد باید تا آخر عمر شرایط خود را مدیریت کند. متوقف کردن و ترک مصرف مواد، به آسانی میسر نیست. بسیاری از مواقع، این امر به سادگی امکان پذیر نیست. به همین ترتیب ، تغییراتی که در مغز به دلیل سوء مصرف مواد اتفاق می افتد، در همان نواحی از مغز رخ می دهد که تحت تأثیر افسردگی ، اضطراب ، اسکیزوفرنی (جنون جوانی) و اختلال دوقطبی قرار دارند. در نتیجه، جای تعجب ندارد که میزان بالای چند ابتلایی بین اعتیاد و سایر بیماری های روانی وجود داشته باشد. در حالی که دانشمندان هنوز ارتباط مستقیمی بین این دو را ثابت نکرده اند، اما برخی از مشکلات پیرامون سلامت روان، عوامل خطر سوء مصرف مواد را افزایش می دهد. این یعنی این که برخی از افراد مبتلا به بیماری های روانی برای مقابله با دردهای ناشی از روان خود، به  مواد متوسل می شوند.

چرا اختلالات روانی و سوءمصرف مواد هم‌زمان رخ می دهد؟

اگرچه میزان بالای چند ابتلایی بین اعتیاد و سایر بیماریهای روانی وجود دارد، ما این به این معنا نیست که یکی منجر به دیگری می گردد-حتی اگر یکی از آن دو مورد اول بروز کند. طبق گفته مؤسسه ملی سوء مصرف مواد[2]، در عوض ، هنوز هم تعدادی از عوامل وجود دارند که باید مورد توجه قرار گیرند.

ازجمله :

  • سوء مصرف مواد باعث می شود افراد یک یا چند علائم بیماری روانی دیگر را نیز تجربه کنند. در بعضی از افراد مصرف کننده مصرف ماری جوانا خطر روانی را افزایش داده است.
  • اختلالات روانی می تواند منجر به سوء مصرف مواد یا الکل شود زیرا برخی افراد از مواد برای خود درمانی استفاده می کنند. مثلاً محصولات دخانیات گاهی اوقات علائم اسکیزوفرنی را کاهش می دهد و ممکن است باعث بهبود شناخت گردد.

همچنین شواهدی وجود دارد که نشانگر این است که اعتیاد و بیماری های روانی ناشی از کمبودهای اساسی مغز ، تأثیرات ژنتیکی و یا قرار گرفتن در معرض تروما در اوایل زندگی وجود دارد. برای مثال، تخمین زده شده است که  40 تا 60 درصد از آسیب پذیری فرد در برابر اعتیاد را می توان به ژنتیک نسبت داد. چندین نواحی از ژنوم انسان وجود دارد که با افزایش خطر سوء مصرف مواد و همچنین بیماری روانی مرتبط بوده است.

یکی دیگر از عوامل متداول بین مشکلات سلامت روان و اعتیاد ، سن بروز علائم است. در طی سال های نوجوانی، فرد کماکان در حال تکامل، بلوغ و رشد است. در نتیجه، در دوران نوجوانی تغییرات چشمگیری در مغز رخ می دهد. مثلاً نوجوانان بیشتر مستعد ابتلا به خطرات و رفتارهای تکانشی (رفتارهای بدون دوراندیشی) هستند. این رفتارها که در میان نوجوانان شایع است، می تواند بر خطر اعتیاد و سایر اختلالات روانی تأثیر بگذارد.

بنابراین، افرادی که از نظر جسمی یا عاطفی آسیب دیده اند در معرض خطر بیشتری از سوء مصرف مواد قرار می گیرند، حتی احتمال اعتیاد نیز وجود دارد.

چرا تشخیص اختلالات روانی و سوءمصرف مواد دشوار است؟

تشخیص اختلالات همزمان گاهاً مشکل است. دلیل اول این است که علائم آن اغلب پیچیده و در شدت متفاوت است. در نتیجه، این امر متداول نیست که افرادی که برای یک اختلال درمان می شوند همزمان اختلال دیگر نیز درمان نشوند. گاهی اوقات این موضوع رخ می دهد زیرا این علائم بسیار مشابه یا هم پوشانی دارند. به عبارت دیگر، مشکلات سلامت روان و اعتیاد می تواند مؤلفه های بیولوژیکی ، روانشناختی و اجتماعی داشته باشد.

دلیل دوم برای عدم تشخیص این دو معضل، شامل عدم آموزش کافی یا آزمایش (غربالگری) باشد. در هر صورت، نتایج عدم تشخیص، درمان اختلالات همزمان می تواند احتمال زیاد بی خانمان شدن، دوران حبس، بیماری، حتی خودکشی  را به همراه آورد.

افرادی که دچار مشکلات روانی ناشی از سوء مصرف مواد شده اند، خطر رفتارهای غیرارادی و خشونت بار آن ها افزایش می یابد. در واقع، احتمال معتاد شدن این افراد بسیار بالاست و همچنین دچار مشکلات قانونی می شوند و داشتن هوشیاری باثبات برای این افراد به طور چشمگیری دشوار است.

درمان چندابتلایی

محققان خاطر نشان کرده‌اند که اختالالات همزمان نیازمند درمان همزمان است. در حقیقت، این امر به افراد مبتلاء به اعتیاد و مشکلات سلامت روان کمک می کند تا درمان های هماهنگ و یکپارچه (درمان همزمان) را دریافت کنند که این امر بهترین نتیجه را داراست. با این درمان، پزشکان و مشاوران می توانند هر دو اختلال را درمان کنند. این موضوع به نوبه خود، اغلب هزینه های درمان را پایین می آورد و نتایج بهتری برای بیماران به وجود می آورد.

نتیجه‌گیری

تشخیص زودرس و درمان هر دو بیماری می تواند تا حد زیادی بهبودی فرد و کیفیت زندگی وی را به همراه آورد. مهم است که توجه داشته باشید که افرادی که در درمان این دو اختلال هستند در مقایسه با افرادی که تنها دچار یک اختلال هستند، غالباً علائم آن بسیار مقاوم تر، شدید تر در برابر درمان است. به این دلیل است که حفظ هوشیاری ممکن است برای آن ها مشکل باشد.

تشخیص صحیح اعتیاد و مشکلات سلامت روان برای موفقیت یک بیمار به طور حیاتی مهم است. وقتی این تشخیص صحیح صورت بگیرد، شانس بهبودی فرد بیمار افزایش می یابد. اما برای تحقق این امر نیازمند این است تا آگاهی پیرامون چند ابتلایی افزایش یابد.اگرچه درمان اختلالات همزمان، پیشرفت کرده است، این موضوع کمک به کاهش انگ (بدنامی) اجتماعی می کند که باعث می شود که افراد جهت پیگیری درمان که به آن نیازمندند، بسیار بی میل باشند.

منابع

نوشته های مرتبط