تشدید جنگ با مواد در پادشاهی سعودی
یکی از پرتکرارترین اخبار ماههای اخیر تبدیل شدن پادشاهی سعودی به مرکز قاچاق و استعمال انواع مواد مخدر و روان گردان در حوزه خاورمیانه عربی و خلیج فارس بوده است. با مشخص شدن ضعف دولت در کنترل این پدیده، جنگ با مواد در پادشاهی سعودی تشدید شده است. در واقع، ریاض قصد دارد با انجام چند عملیات و مانور این پیام را به جهان مخابره کند که اوضاع تحت کنترل است.
عملیات جدید مبارزه با مواد مخدر در عربستان
روز 16 دسامبر 2022، مقامات سعودی خبر از دستگیری 421 نفر به اتهام تلاش برای قاچاق مقادیر زیاد مواد مخدر در 4 منطقه این کشور خبر داد. از این تعداد 342 یمنی، 39 شهروند سعودی، 38 اتیوپیایی و 2 نفر عراقی بودند.
در همین رابطه سرهنگ مصطفی القرینی سخنگوی رسمی اداره کل مرزبانی سعودی گفت:«گشتهای زمینی در منطقه نجران، جیزان، عسیر و مرزهای شمالی تلاش برای قاچاق 52.4 تن مواد قات و 807 کیلوگرم مواد مخدر ناکام گذاشتند.»در این محموله مقادیر زیادی کانابیس، قرصهای امفتامین و قرصهای نیازمند تایید پزشک وجود داشته است.
عوامل افزایش مصرف مواد مخدر در عربستان
متغیرهایی همچون غربیسازی فرهنگی محافظهکار سعودی تحت عنوان اصلاحات اجتماعی، تسهیل قاچاق مواد (همچون کپتاگون) توسط شاهزادگان، قرارگرفتن در مسیر ترانزیت مواد از افغانستان- شامات و بازار پرسود در میان شهروندان سعودی سبب افزایش بیش از پیش تولید، قاچاق و مصرف مواد در شبه جزیره عربستان شده است.
رونق نفت در اواسط دهه ۱۹۷۰ و افزایش ثروت و ورود صدها هزار کارگر از کشورهای همسایه منجر به تحولات اساسی در جامعه عربستان شد و این تغییرات به افزایش سریع اعتیاد به مواد مخدر کمک کرد. دولت عربستان تا مدتها خطرناک بودن مشکل را پنهان می کرد. بر اساس برآوردهای رسمی منتشرشده از سوی وزارت کشور عربستان، تعداد معتادان به مواد مخدر در این کشور به ۲۰۰ هزار نفر رسیده است اما برخی سازمان های مدنی می گویند که آمار واقعی بسیار بیشتر است. عربستان سعودی سومین مصرفکننده مواد مخدر در جهان و بزرگترین مصرفکننده در خاورمیانه است و بر اساس قانون رایج در این کشور، مصرف مواد مخدر و قاچاق مجازات اعدام دارد. البته مجازاتهای سنگین جنگ با مواد در پادشاهی سعودی در مورد شهروندان عادی و مهاجران خارج از کشور اعمال می شود و نه در مورد اعضای خانواده سلطنتی که از تعقیب قضایی معافاند.
مشارکت نیروهای حکومتی عربستان در قاچاق مواد مخدر
واقعیت این است که شاهزادهها و افسران سعودی به شدت در شبکه های قاچاق محلی مشارکت دارند. حتی اداره مبارزه با فساد اداری عربستان طی گزارشی، افسران خود را به گرفتن رشوه از قاچاقچیان برای چشم پوشی بر فعالیت های غیرقانونی آنها متهم کرده است. در سال ۱۹۹۹ یک شاهزاده سرشناس سعودی ۲ تُن کوکائین را از ونزوئلا به فرانسه قاچاق کرد و در سال ۲۰۰۷ بصورت غیابی به ۱۰ سال حبس و ۱۰۰ میلیون دلار جریمه محکوم شد. مقامات آمریکا همچنین او را به توطئه برای توزیع مواد مخدر در داخل آمریکا متهم کردند.
همچنین مقامات لبنانی در سال ۲۰۱۵ یک شاهزاده عربستانی دیگر را که قصد داشت یک هزار و ۹۰۰ کیلوگرم قرص کپتاگون را با هواپیمای شخصی قاچاق کند، دستگیر و به ۶ سال حبس و ۶ هزار و ۶۰۰ دلار جریمه محکوم کردند که به شاهزاده کاپتاگون معروف شد. ۶ ماه قبل یک افسر امنیتی عربستان در حالی که قصد داشت ۱۶ کیلوگرم قرص کپتاگون را از طریق کویت به عربستان سعودی قاچاق کند، در فرودگاه بیروت دستگیر شد. اعضای خانواده سلطنتی عربستان از مصونیت خود در برابر تعقیب قضایی برای قاچاق مواد مخدر به عربستان و سایر کشورها استفاده می کنند.