Tag: مواد غیر قانونی

با آغاز پاندمی کرونا در اواخر دسامبر ۲۰۱۹،  ما شاهد تغییرات شگرفی در تمام عادات و شئون زندگی انسان ها هستیم. یکی از ابعاد تاریک زندگی بشر که در طی این ماه ها اخیر دچار تغییرات بسیار زیادی شده است؛ مسئله تغییر در هرم مصرف مواد غیر قانونی یا غیر مجاز از سوی مصرف کنندگان مواد مخدر بوده است. به گزارش «اکونومیست[1]» وقتی از بازیگر معروف «ست روگن»[2] پرسیدند که دوران قرنطینه را چگونه می گذارند، وی گفت:« مقداری ماری جوانا[3] واقعا لعنتی دود کردم» گزارش های جدید حاکی از آن است که او در این زمینه تنها نیست.

طبق آخرین پیمایش‌های بین المللی درباره مواد مخدر و مطالعه سالانه روند مصرف جهانی مواد مخدر، به دلیل شیوع کووید-۱۹ و خانه نشینی میلیون ها انسان، حس کسالت و اضطراب ناشی از همه گیری، سبب افزایش روی آوردن بسیاری از افراد به مواد روان گردان شده است.[4] ظاهراً مواد مورد علاقه آقای روگن، بیشترین میزان مصرف را در پیمایش ها نشان می دهد. براساس پیمایش آنلاینی که از جامعه آماری ۵۵۰۰۰ نفری در ۱۱ کشور ثروتمند جهان صورت گرفته است؛ به طور میانگین از هر ۵ پاسخ دهنده به این پیمایش ۲ نفر از ابتدا دوران پاندمی کرونا مصرف کانابیس[5] را افزایش دادند. در کشورهای استرالیا ۴۹٪، آمریکا ۴۶٪ و انگلیس نزدیک به ۴۴٪ پاسخ دهندگان مصرف کانابیس را افزایش دادند. پاسخ دهندگان به این پیمایش افزایش مصرف این مواد را به عواملی همچون افزایش اوقات بیکاری و بی حوصلگی ناشی از قرنطینه نسبت می دهند. البته علاوه بر قرنطینه، وضعیت سلامت و بهداشت روانی افراد نیز در شکل گیری این وضعیت موثر بوده است. در میان کسانی که سابقه بیماری روانی داشتند، حدود ۴۱٪ به استرس و ۳۸٪ به افسردگی اشاره کردند. (در میان مصرف کنندگان کانابیس که این علائم را نداشتند، به ترتیب اعداد ۲۰٪ و ۱۵٪ ثبت شده است)

در همین حال عمده مواد مخدری که بیشتر در مهمانی مورد استفاده قرار می گیرند؛ به دلیل کم شدن پارتی ها و جشن‌های شبانه و همچنین سخت شدن دیدار با فروشندگان مواد در دوران قرنطینه، مورد استقبال قرار نگرفتند. این تحقیقات نشان  می‌دهد که میزان مصرف اکستازی حدود ۴۱٪ کاهش یافته است. این در حالی است که میزان مصرف کوکائین[6] ۳۸٪ و کتامین[7] ۳۴٪ کاهش یافته است. در این پیمایش تقریبا یک سوم از مصرف کنندگان کوکائین معتقدند که در نتیجه کاهش مصرف این مواد، سلامت روانی آن ها بهبود یافته است. همچنین یک چهارم مصرف کنندگان اکستازی[8] نیز چنین نظری داشتند. حدود دو پنجم از کسانی که به یک یا چند مواد مخدر اعتیاد داشتند، اعلام کردند که دیگر علاقه ای به مصرف مواد در دوران پاندمی کرونا ندارند.

باید منتظر ماند و دید که آیا این تغییرات در عادات مخدری سبب افزایش شیوع همه گیری کرونا می شود یا خیر، اما به نظر می رسد با بازگشایی مجدد کلوپ های شبانه و از سرگیری جشن‎ها، احتمالاً میزان مصرف مواد غیر مجاز دوباره افزایش خواهد یافت. در حال حاضر متخصصان درباره پدیده خود درمانی با حشیش هشدار می دهند. تبادل و به اشتراک گذاشتن مواد که از طریق استعمال مصرف می شود، می تواند میزان شیوع کووید-۱۹ را افزایش دهد.

پی‌نوشت‌ها

[1].https://www.economist.com/graphic-detail/2020/09/11/how-the-pandemic-has-changed-illegal-drug-habits

[2]. Seth Rogen

[3].weed

[4] . https://www.globaldrugsurvey.com/gds-covid-19-special-edition-key-findings-report/

[5].cannabis

[6] cocaine

[7] ketamine

[8] ecstasy

منبع: نشریه اکونومیست

سوء مصرف مواد به عنوان یک الگوی مصرف زیان آور از هر نوع ماده ای با هدف تغییر خُلق و خو تعریف می شود. “مواد” می تواند شامل الکل و دیگر مواد (قانونی یا غیرقانونی) باشد و همچنین بعضی موادی که اصلاً جزء دسته دارویی محسوب نمی شوند. “سوء مصرف مواد” می تواند دلایل مختلفی داشته باشد تعمدی یا تجویزی باشد و یا به دلیل مصرف بیش از حد تجویز، رخ دهد.

برای شفافیت این موضوع، فردی می تواند مواد مصرف کند و معتاد نشود اما دچار اختلال مصرف گردد، که این موضوع در کتاب راهنمای تشخیص و آمار اختلالات روانی[1] 5 تشریح شده است.

مصرف زیان آور چیست؟

مقامات رسمی حوزه سلامت، مصرف مواد را عبور از حد و مرز به سمت سوء مصرف مواد تعریف کردند، در صورت تکرار مصرف، اختلالات قابل توجهی را باعث می شود که شامل مواد ذیل است:

• مشکلات سلامتی
• ناتوانی
• عدم موفقیت در مواجهه با مسولیت ها
• اختلال در کنترل
• مصرف خطرناک
• مشکلات اجتماعی

 

به عبارت دیگر، اگر مواد مصرف  می کنید، کار، مدرسه و دوستان خود را از دست خواهید داد، مصرف بیش از حد معین، در واقع شما را در سطح سوء مصرف قرار می دهد.

اگرچه تشخیص طیف گسترده ای از سوء مصرف مواد در جامعه امروز چندان ساده نیست.

خطرات مصرف مواد غیرقانونی

عموماً زمانی که اکثر افراد در مورد سوء مصرف مواد صحبت می کنند، به مصرف مواد غیرقانونی اشاره می کنند. بسیاری از متخصصان در زمینه پیشگیری از سوء مصرف مواد، اظهار می کنند که هرگونه مصرف مواد غیرقانونی با سوء مصرف تعریف می شود.

داروهای غیر قانونی بیشتر در خُلق و خو افراد تغییر ایجاد می کنند. این داروها در قضاوت و ادراک شما ایجاد اختلال می کند و زمان واکنشی شما به مواد را تغییر می دهد، همه این موارد می تواند شما را در وضعیت خطرناک مانند تصادف و جراحت قرار دهد. به دلیل این که این داروها بطور بالقوه ای اعتیادآور هستند و می توانند باعث عوارض منفی شدید بر سلامتی گردد، لذا این مواد در ردیف مواد غیرقانونی قرار می گیرد. مصرف هر ماده غیرقانونی خطرناک تلقی می شود و بنابراین مورد سوء مصرف قرار می گیرد.

آیا مصرف تفننی، سوء مصرف محسوب می شود؟

برخی استدلال می کنند که مصرف تفریحی و تفننی بعضی از مواد زیان آور نیست و تنها مصرف محسوب می شود و نه سوء مصرف. بیشترین طرفدارترین این استدلال افرادی هستند که ماری جوانا مصرف می کنند. دلایل آن ها این است که ماری جوانا اعتیادآور نیست و برخلاف مواد غیر قانونی سنگین تر دارای اهمیت منفعتی فراوانی است.

اما تحقیقات اخیر نشان داد که در برابر باور غلط خیلی از افراد، حتی مصرف ماری جوانا دارای عوارض زیان بار جسمی، روحی و روانگردان است.  هر سال، مطالعات جدید علمی به یافته های بیشتری دست می یابد که مصرف بلند مدت ماری جوانا برای سلامتی شما مضر است.

علاوه بر این، مؤسسه ملی سوء مصرف مواد [2] گزارش داد که مصرف کنندگان ماری جوانا به لحاظ روحی و روانی به این ماده توهم زا وابسته می شوند و بنابراین اعتیاد آور است. این مؤسسه تخمین زد که به ازای 7 مصرف کننده ماری جوانا یک نفر وابسته به آن می شود.

رایج ترین مواد غیرقانونی عبارتند از :

• ماری جوانا
• مِتامفتامین
• کوکائین
• هالوسینوژن ها (روانگردان)
• قرص های اِکستازی یا اِکستازی به شکل پودر یا کریستال
• هروئین

سایر مواد مورد سوء مصرف

مصرف همه داروهای تجویزی و بدون نسخه، مواد استنشاقی و حلال ها و حتی کافئین و سیگار، می تواند زیان آور باشد. در حقیقت، بسیاری از کودکان اولین مواجهه آن ها با سوء مصرف از طریق مواد استنشاقی صورت می گیرد زیرا این مواد در وسایل رایج خانگی یافت می شود و بنابراین بسیار قابل دسترس می باشند. در دنیای امروز، شاهد تولید داروهای طراحی شده و مواد صنعتی از جمله کوکائین تقلبی (نمک حمام) و ماری جوانای صنعتی هستیم که هنوز غیرقانونی نشده است اما قطعاً می تواند مورد سوء مصرف قرار گیرد و بسیار خطرناک باشد.

همچنین موادی وجود دارد که هیچ خواص تغییر دهنده خُلقی یا مسمویتی ندارند از جمله آنابولیک استروئید. مصرف آنابولیک استروئید عملکرد فرد را افزایش می دهد یا عضلات فرد را حجیم می کند و به دلیل این که مصرف آن دارای عوارض جانبی منفی می باشد لذا سوء مصرف آن افزایش می یابد که این عوارض جانبی منفی در بعضی موارد از خشونت فرد گرفته تا تهدید حیات وی را شامل می شود.

به لحاظ تئوری، تقریباً هر ماده ای می تواند مورد سوء مصرف قرار گیرد.

نیکوتین سوء مصرف ترین ماده دنیا

نیکوتین تنها ماده ای است که بیشترین سوء مصرف در دنیا را داراست. اگرچه مصرف سیگار در سال های اخیر کاهش یافته است، اما تخمین زده شده است که با وجود نصب برچسب توصیف عوارض زیان بار بر روی سیگار، اما هنوز  40 میلیون آمریکایی به نیکوتین معتاد هستند.

لذا به دلیل این که نیکوتین قانونی است اما به این معنا نیست که نمی تواند مورد سوء مصرف قرار گیرد. این حقیقت که عوارض منفی نیکوتین بر روی سلامتی زمان زیادی می برد تا آشکار شود، احتمالاً نقشی در سوء مصرف گسترده دخانیات ایفا می کند.

کافئین پر مصرف ترین ماده دنیا

اگرچه نیکوتین سوء مصرف ترین ماده محسوب می شود، اما کافئین رایج ترین ماده در دنیا است که  دارای خواص تغییر دهنده خُلق و خو است و البته مصرف بسیار زیاد کافئین می تواند برای سلامتی مضر باشد. این امر به طور قابل توجهی خطرات سرطان و بیماری قلبی و همچنین ناهنجاری های تولید مثل را افزایش می دهد، این ناهنجاری های تولید مثل شامل تاخیر در درک و فهم نوزاد و کاهش وزن وی را می باشد.

همچنین مطالعات نشان می دهد که بین مصرف کافئین و چندین سندرم روانی رابطه وجود دارد از جمله اختلال خواب ناشی از مصرف کافئین و اختلال اضطراب ناشی از مصرف کافئین. بیماران مبتلا به اختلال اضطراب عمومی، اختلال هراس، بی خوابی و ریفلاکس معده معمولاً به آن ها تجویزکاهش مصرف یا حذف مصرف منظم کافئین را توصیه می کنند.

آیا مصرف آن ماده، شما را آزار می دهد؟

به دلیل وجود مواد قانونی فراوانی، مرز بین مصرف و سوء مصرف آن مشخص و شفاف نیست. آیا نوشیدن دو فنجان قهوه در صبح برای آغاز روز خود، مصرف است یا سوء مصرف؟ آیا استعمال یک پاکت سیگار در روز سوء مصرف محسوب می شود؟

عموماً، در این وضعیت، تنها خود فرد می تواند تشخیص دهد که تا چه اندازه مصرف تمام می شود و سوء مصرف آغاز می شود. این سوال را از خود بپرسید، “آیا مصرف هر ماده ای، شما را آزار می دهد؟”

اگر پاسخ شما به این سوال، “بله” است. پس شما دچار سوء مصرف مواد شده اید.

جامعه هزینه سوء مصرف مواد را پرداخت می کند

زمانی که صحبت از مواد غیر قانونی می شود،  جامعه مشخص می کند که مصرف این مواد مضر است و ممنوعیت قانونی بر مصرف آن ها وجود دارد.  این امر هم برای حفظ سلامتی افراد و هم محافظت از جامعه در برابر منابع بهداشتی مرتبط ، بهره وری از دست رفته، شیوع بیماری ها ، جرم و بی خانمانی است.

نتیجه

اگر مصرف مواد در شما مضر و زیان بار بوده است، قطعاً شما تنها نیستید. بر اساس آخرین تخمین ها، حدود 27.1 میلیون آمریکایی- تقریباً به ازای هر 10 نفر یک نفر در حال حاضر دچار سوء مصرف مواد هستند.  اگر در درمان مصرف مواد خود مردد هستید، البته که شما تنها نیستید. در سال 2015، در یک آمار تخمین زده شد 21.7 میلیون نفر نیازمند درمان مصرف مواد هستند اما در حقیقت، تنها 3 میلیون نفر خدمات درمانی دریافت کردند.

اگر شما در تلاش برای ترک یا متوقف کردن مواد هستید و فکر می کنید که نمی توانید دست به این چنین کاری بزنید، به گزینه هایی رجوع کنید که سریعتر و بیشتر نتیجه بخش و مؤثر باشد و درباره درمان سوء مصرف مواد خود به پزشک مراجعه کنید.

 

منابع:

1. McLellan AT. Substance Misuse and Substance use Disorders: Why do they Matter in Healthcare?. Trans Am Clin Climatol Assoc. 2017;128:112–130.
2. Csete J, Kamarulzaman A, Kazatchkine M, et al. Public health and international drug policy. Lancet. 2016;387(10026):1427–1480. doi:10.1016/S0140-6736(16)00619-X
3. Baydala L. Inhalant abuse. Paediatr Child Health. 2010;15(7):443–454. Published September 2010.
4. Lachenmeier DW, Rehm J. Comparative risk assessment of alcohol, tobacco, cannabis and other illicit drugs using the margin of exposure approach. Sci Rep. 2015;5:8126. Published 2015 Jan 30. doi:10.1038/srep08126
5. Bergin JE, Kendler KS. Common psychiatric disorders and caffeine use, tolerance, and withdrawal: an examination of shared genetic and environmental effects. Twin Res Hum Genet. 2012;15(4):473–482. doi:10.1017/thg.2012.25
6. Lipari, R. N., Park-Lee, E., and Van Horn, S. America’s need for and receipt of substance use treatment in 2015.The CBHSQ Report: September 29, 2016. Center for Behavioral Health Statistics and Quality, Substance Abuse and Mental Health Services Administration, Rockville, MD.
7. https://www.verywellmind.com/substance-use-4014640#citation-1

 

[1] The Diagnostic and Statistical Manual 5

[2] the National Institute on Drug Abuse

 

بازنشر این مطلب صرفاً با ذکر منبع «کادراس» بلامانع است.

عوامل و فاکتوهای زیادی وجود دارد که ممکن است شما را نسبت به مواد دیگر حساس تر کند. شرایط هر فردی متفاوت است و دلایل بسیار زیادی برای پاسخ به هر فردی وجود دارد که افتادن در دام مواد و اعتیاد، آسان و سهل است.

 از جمله عوامل متغیر شامل ترکیبات بیولوژیکی بدن نیز می باشد، یعنی بستگی به این دارد که چقدر شما نسبت به یک ماده خاص و مواد شیمیایی موجود در آن، حساس باشید.

برخی از افراد ممکن است قادر به مصرف یک ماده به مدت چندین بار باشند بدون اینکه از عوارض جانبی آن رنج ببرند. در حالی که شخص دیگری ممکن است برای اولین بار همان ماده را مصرف کند و برای وی واکنش بدی به همراه داشته باشد یا دچار بیش مصرفی گردد. به همین ترتیب، شما به واسطه یکبار امتحان کردن یک ماده، می توانید به آن ماده معتاد شوید،  در حالی که ممکن است شخص دیگری هرگز به هیچ وجه به آن ماده معتاد نشود.

درست همانطور که میان افرادی که مواد مصرف می کنند تفاوت های زیادی وجود دارد، تفاوتهای زیادی نیز بین انواع مواد وجود دارد. مثلاً، شما ممکن است برای نمونه گیری از کوکائین یا هروئین، حتی برای اولین بار به آن معتاد شوید.

مقاومت در برابر مواد یک علامت اصلی اعتیاد محسوب می شود

گاهی اوقات یک اعتیاد می تواند به آرامی و با عوارض جانبی در شما به وجود آید و همچنان که به مصرف آن ادامه می دهید، مقاومت در برابر آن ماده به آرامی در شما ایجاد شود، یعنی این که شما دیگر با همان مقدار مصرف، همان حس سرخوشی اولیه که قبلاً دریافت کرده اید را به دست نمی آورید.

زمانی که مقاومت در شما ایجاد می شود، ممکن است دوز یا میزان مصرف مواد را افزایش دهید. در زمان عادت بدن شما به مواد، برای رسیدن به همان حس نشاط که در ابتدای مصرف مواد به دست آوردید، تلاش خواهید کرد. همچنان که بدن شما به مقاومت ادامه می دهد، شما مصرف زیاد مواد را متوقف می کنید. بدن شما از نظر شیمیایی به مواد مصرفی وابسته می شود یعنی متوجه می شوید که نیاز به مصرف مواد برای به دست آوردن حالت طبیعی خود و  ادامه همان حس نشاط دارید.

تغییرات در سیستم پاداش مغز

اعتیاد به مواد یک بیماری مغزی محسوب می شود زیرا مواد، فعالیت مغز را تغییر می دهد-  در واقع مواد ساختار مغز و نحوه عملکرد آن را تغییر می دهد. این تغییرات مغز می تواند طولانی مدت و منجر به رفتارهای زیان آور گردد.

 مطالعات تصویربرداری از مغز مبتلایان به اعتیاد، تغییرات جسمی در مناطقی از مغز را نشان می دهد که برای قضاوت، تصمیم گیری، یادگیری و حافظه و کنترل رفتار بسیار مهم هستند.

تحقیقات نشان می دهد که مصرف مکرر یک ماده در واقع، تغییرات شیمیایی در مغز را به وجود می آورد که سیستم پاداش مغز را تغییر می دهد. هنگامی که شخصی در صورت به دست نیاوردن لذت، به مصرف از یک ماده ادامه می دهد، در حقیقت به آن، آسیب شناسی پیگیری سیستم پاداش مغز یا اعتیاد می‌گویند.

سخن آخر

مواد قانونی و غیر قانونی دارای عواقب و پیامدهای بالقوه تهدید کننده ای برای زندگی می باشند.  هر یک از افراد مصرف کننده مواد می توانند واکنش های بسیار متفاوتی نسبت به یک ماده مشابه داشته باشند. به ویژه اگر به اثرات مواد خاصی حساس هستید، حتی امتحان کردن یکبار آن می تواند خطرناک و دارای عواقب جبران ناپذیر باشد.

 

بازنشر این مطلب صرفاً با ذکر منبع «کادراس» بلامانع است.