هرچند بیشتر موارد ضبط و توقیف تریاک در میسر شمالی قاچاق (افغانستان، تاجیکستان، قرقیزستان و قزاقستان) از مسیر زمینی صورت می گیرد، مکان های مشخص کشف و پنهان سازی موارد متفاوت است. در آسیای مرکزی، حدوداً نیمی از تریاک کشف شده در میان سال های ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۵ در اقامت گاهها، ساختمان ها و وسایل نقلیه انجام گرفته است.[i] در فدراسیون روسیه، طی همین دوره، بیش از نیمی از کشفیات در اقامت گاه ها، ساختمان ها و فضای باز اتفاق افتاده است. این کشور همچنین گزارش داده که درصد کمی از کشفیات در اداره های پست رخ داده است.[ii]
نمودار ۱ توزیع (درصد) اماکن کشفیات هروئین، تعداد موارد، ۲۰۱۱-۲۰۱۵- (منبع: UNODC)
بنابر گزارشها، بخش عمده کشفیات هروئین در منطقه آسیای مرکزی، به عنوان منطقه اصلی ترانزیت مواد در مسیر شمالی، در چمدان، وسایل نقلیه و در بدن حمالان مواد رخ می دهد، در حالی که در فدراسیون روسیه، سهم بیشتری از کشفیات هروئین قاچاق شده به خدمات پستی و بسته های تحویل پست اختصاص یافته است.
نمودار ۲توزیع (درصد) روش های پنهان سازی هروئین، تعداد موارد، ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۵ (منبع: UNODC)
قاچاق تریاک توسط حمالان
بهرهکشی و استفاده از حمالان مواد مخدر روشی رایج برای قاچاق مواد مخدر در طول مسیر شمالی است. بهرهگیری از حمالان انسانی برای قاچاق تریاک به ویژه در مراحل ابتدایی مسیر شمالی بین مرزهای افغانستان و تاجیکستان و در مناطق کوهستانی بسیار رایج است، راه های باریکی که غیرقابل تردد هستند. در ادامه مسیر، از تاجیکستان به قرقیزستان احتمال قاچاق توسط حمالان انسانی کاسته میشود و این کاهش از مرزهای ازبکستان تداوم می یابد. گاه از چارپایان به ویژه سوار بر اسب نیز در قاچاق تریاک استفاده می شود. حمالان عموماً به ازای هر کیلوگرم تریاکی که حمل می کنند حق الزحمه دریافت می کنند.[iii] در کنار موارد تشریح شده، بنابر گزارش رسانه ها، قاچاق تریاک از طریق جاسازی آن در وسایل شخصی حمالان و یا از طریق بلع بسته های تریاک بسیار شایع و رایج است.[iv] بخش عمده ای از هروئین کشف شده در مسیر شمالی در کیسه و چمدان یا بهصورت جاسازی بدنی پنهان می شود. تنها همین دو روش جاسازی ۴۵ درصد از موارد کشفیات در آسیای مرکزی و هم چنین ۲۳ درصد کشفیات در فدراسیون روسیه را در میان سال های ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۵ تشکیل می دهد.[۱]
اکثر روش های جاسازی به خدمت گرفته شده در مسیر شمالی بسیاری مبتدیانه و بدوی هستند؛ روش هایی از جمله پنهان سازی در چمدان، اشیا (به عنوان مثال کتاب، البسه، اسباب بازی، بسته بندی و …)، وسایط نقلیه، جاسازی در بدن. یافته ها و نتایج یک پژوهش انجام شده در سال ۲۰۰۸ در رابطه با روش های جاسازی از سوی قاچاقچیان موادر مخدر در فدراسیون روسیه حاکی از آن است که قاچاق و جاسازی در اموال شخصی، وسایل نقلیه و لوازم شخصی عابران بدون این که آنها خود از این موضوع مطلع باشند بسیار رایج است. هرچه از مبادی قاچاق از افغانستان به سوی شمال حرکت شود روش های قاچاق هروئین پیشرفته تر می گردد. در یکی از موارد بسیار تاریخی کشفیات، هروئین پس از این که به شکل محلول شیمیایی درآمده بود در کفش و لباس جاسازی بود. چنین فرایندی نیاز به عملیات استخراج شیمیایی پیچیده دارد.[v]
پینوشتها
[۱] UNODC, significant individual drug seizures.
[i] UNODC Research (2018) Afghan Opiate Trafficking along the Northern Route. Vienna: Austria
[ii] UNODC, significant individual drug seizures, Central Asia and the Russian Federation, 2011-2015.
[iii] N30 Interview with foreign law enforcement organization, Kabul, 2016.
[iv] Uz24, 26 June 2014. Available at http://uz24.uz/ru/society/unichtozheno-1-tonna-270-kilogrammov-narkoticheskih-sredstv.
[v] Bersenev A. M., “Features of the detection of crimes associated with the transport of narcotic drugs Operational-search work”, (۲۰۰۶). N 2. С. ۴۴٫
بازنشر این مطلب صرفاً با ذکر منبع «کادراس» بلامانع است