پیامدهای مصرف قرص شب امتحان
منصور براتی، معاون پژوهشی موسسه کادراس در گفتوگو با ایسنا با اشاره به داروی محرک «متیلفنیدات» که به نام «قرص شب امتحان» نیز در جامعه مشهور است، میگوید: از این دارو برای درمان افراد مبتلا به بیش فعالی، کمتوجهی، عصبانیت همراه با بیقراری، اضطراب، فشار خون بالا و افسردگی استفاده میشود. با این حال، برخی، بهویژه دانشآموزان و دانشجویان این قرص را پیش از شرکت در آزمونهای مهم یا اجراهای تعیینکننده مصرف میکنند. نکته مهم این است که مصرف این دارو بدون تجویز پزشک، موجب ایجاد اختلالات جدی در سیستم عصبی خواهد شد.
براتی اشاره کرد که به طور معمول، نوجوانان و جوانان در فرایند ارتقا و پیشرفت مقطع تحصیلی یا انجام فعالیتهای هنری و ورزشی مهم، سعی میکنند با افزایش ساعت مطالعه یا حضور در کلاسهای بیشتر، خود را برای روز امتحان و کسب بهترین نتیجه آماده کنند. اما گاهی افراد بدون تکیه بر تلاش فردی و کمک درسیهای مجاز و بیخطر، به سراغ موادی میروند که به تقویت تمرکز و حافظه مشهور است؛ یکی از مشهورترین این مواد ریتالین است.
وی با اشاره به داروی محرک متیلفنیدات یا همان «ریتالین» که به نام «قرص شب امتحان» نیز در جامعه مشهور است، ادامه داد: از این دارو برای درمان افراد مبتلا به بیش فعالی، کمتوجهی، عصبانیت همراه با بیقراری، اضطراب، فشار خون بالا و دارای افسردگی استفاده میشود. با این حال این قرص پیش از برگزاری آزمون یا هرگونه فعالیت نیازمند دقت بالا و حافظه قوی نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
معاون پژوهشی موسسه کادراس ادامه داد: «ریتالین به عنوان مهارگر قوی بازجذب دوپامین و به میزان کمتری نوراپینفرین در دستگاه عصبی مرکزی عمل میکند. به نظر میرسد نقص فعالیت این دو آمین پیامرسان یعنی دوپامین و اپینفرین از علل بروز سندرم اختلال کمتوجهی و بیشفعالی در کودکان و بزرگسالان باشد، متیلفنیدات با افزایش فعالیت این دو آمین عصبی در بهبود نشانگان این بیماری مؤثر است.
براتی با اشاره به اینکه مصرف این دارو بدون تجویز پزشک، موجب ایجاد اختلالات جدی در سیستم عصبی فرد میشود، تاکید کرد: با وجود این که جامعه پزشکی گزارشی در خصوص اعتیادآور بودن این قرص منتشر نکرده است، اما قرص شب امتحان و عوارض آن فرد را به مشکلات مختلفی دچار میکند؛ نوعی وابستگی روانی یا عادت رفتاری که فرد را به سوی مصرف مداوم این مواد میبرد. این دارو اگر بدون تجویز پزشک مصرف و سپس قطع شود پیامدهایی همچون حالت تهوع، سرگیجه، فشار خون، بیخوابی، عصبانیت، دل درد، کاهش وزن، مشکلات گوارشی، افسردگی شدید و جوش پوستی خواهد داشت و اگر به شکل افراطی مصرف شود میتواند دارای عوارضی همچون توهم زدن، تشنج یا تپش قلب نیز باشد.
معاون پژوهشی موسسه کادراس ادامه داد: برخی نوجوانان و جوانان با کنار گذاشتن حساحتیاط به مصرف ریتالین روی میآورند تا از این طریق ضمن جبران کمبودهای ناشی از تنبلی یا عدم تمرین کافی به اوج موفقیت در فعالیتهای درسی، هنری و ورزشی دست پیدا کنند. در این نقطه نقش مدرسه، خانواده و رسانههای جمعی برای آگاه کردن و کنترل رفتارهای پرخطر نوجوانان و جوانان بسیار پر رنگ شده و آنها باید برای دور نگه داشتن نسل جدید از این مواد محرک تمام توان خود را به کار بگیرند.
