دکتر رحمن قهرمانپور در همایش کادراس: اتهامات مخدری، ابزار ژئوپلیتیک فشار بر ایران
سخنان دکتر رحمن قهرمانپور، تحلیلگر ارشد حوزه روابط بینالملل در همایش امنیتیسازی ایران در حوزه مواد مخدر و جرایم سازمانیافته که تیرماه با تلاش اندیشکده کادراس برگزار شد موضوع گزارش تازهای از بخش دیپلماسی اکوایران است. دکتر قهرمانپور سخنران پنل اول این همایش بود و بحث خود را با حول محور تأثیر تغییر نگاه غرب به مقابله با مواد مخدر از مسئله اجتماعی به تهدید امنیتی ارائه کرد.
بازتاب سخنان سایر سخنرانان این نشست در اکوایران را در مطلب قبلی آوردیم. دراین فرصت به مباحث دکتر قهرمانپور و گفتوگو با ایشان در حاشیه همایش میپردازیم.
مواد مخدر و گذار به نظم بینالمللی جدید
اکوایران در ادامه روایت خود از سخنرانی دکتر قهرمانپور در همایش کادراس، این بخش را از مهمترین محورهای نشست توصیف میکند؛ جایی که قهرمانپوربه سراغ تحلیل مسئله امنیتیسازی مواد مخدر در چارچوب تحولات کلان نظم جهانی میرود. به روایت اکوایران، قهرمانپور تاریخ روابط بینالملل پس از جنگ جهانی دوم را به سه دوره تقسیم کرد: نظم دوقطبی جنگ سرد، نظم لیبرال با هژمونی آمریکا و در نهایت نظمی در حال ظهور که بر پایه رقابت فزاینده قدرتهای بزرگ، بهویژه آمریکا و چین، شکل میگیرد.
در ادامه این روایت آمده است که قهرمانپور بر گسترش نقش نهادهای بینالمللی در دوره اوجگیری نظم لیبرال تاکید کرد و از ساختاریافتهترشدن رویههای جهانی در حوزههای تخصصی نظیر مبارزه با مواد مخدر گفت. وی توضیح داد که پیوند میان قاچاق مواد مخدر، تامین مالی تروریسم و پولشویی در سازوکارهایی مانند گروه ویژه اقدام مالی یا FATF در همین بستر بود که نهادینه شد.
به نقل از اکوایران، این تحلیلگر مسائل بینالملل، شرایط کنونی را دورهای از تشدید رقابتها قلمداد کرد که در آن اتهامزنیهای مرتبط با مواد مخدر کارکردی ژئوپلیتیک پیدا کرده است. به گفته قهرمانپور، دستاندرکاران این اتهامزنیها با فضاسازی رسانهای در برخی نشریات عربی و منطقهای، پروژهای را پیش میبرند که میکوشد ایران و محور مقاومت را به شبکههای قاچاق بینالمللی پیوند بزند. قهرمانپور با اشاره به نمونههایی از کشورهای آمریکای لاتین مانند پاراگوئه، بولیوی، ونزوئلا و کوبا، این روند را تلاشی از سوی جریان رسانهای-امنیتی غرب برای ساخت یک روایت جهانی از نارکوتروریسم توصیف کرد که هدف آن، ترسیم شبکهای موهوم با محوریت ایران در سطح بینالمللی است.
واشنگتن و معرفی مخالفان بهعنوان تهدیدی برای امنیت جهان
دکتر رحمن قهرمانپور درگفتوگو با خبرنگار اکوایران در حاشیه دومین همایش سالانه کادراس به الگوی ثابتی که ایالات متحده معمولاً در قبال دولتهای مخالف به کار میگیرد اشاره کرد و این الگو را چنین شرح داد:
دیپلماسی معاملهمحورِ اجبار: راه تحلیل رفتار ترامپ
رحمن قهرمانپور در ادامه به پرسشی پیرامون چشمانداز جنگ تمامعیار یا توافق بین ایران و آمریکا پاسخ داد. این تحلیلگر ارشد حوزه روابط بینالملل، رفتار ترامپ را در چهارچوب دیپلماسی معاملهمحورِ اجبار قابل تفسیر دانست و افزود که دولت ترامپ در هر دو بخش دیپلماسی و اعمال قدرت در سیاست، متفاوت با دولتهای پیشین عمل میکند. محورهای پاسخ قهرمانپور شامل این موارد بود:
- ایالات متحده دیگر به دنبال جنگهای طولانی و دولتسازی نیست، اما گزینه نظامی را کنار نگذاشته است.
- در چارچوب این راهبرد، آمریکا ابتدا مسیر دیپلماسی و توافق را دنبال میکند و در صورت ناکامی، به سمت فشار نظامی، حملات محدود و هدفمند و جنگهای کوتاهمدت میرود.
- سناریوی محتمل، ترکیبی از فشار اقتصادی و نظامی است؛ از جمله تشدید محاصرههای دریایی در کنار تداوم حملات محدود.
- این درگیریها ممکن است در ابتدا محدود باشند، اما با توجه به امکان گسترش پاسخهای ایران، چشمانداز پیشرو بیشتر یک تقابل کنترلشده اما قابل توسعه است، نه یک جنگ تمامعیار.
این ویدیو را تماشا کنید:
جمعبندی اکوایران
اکوایران در پایان گزارش خود، رهاورد همایش سالانه موسسه کادراس را اثبات این مسئله میداند که پرونده مواد مخدر دیگر صرفاً معضلی اجتماعی یا انتظامی برای جمهوری اسلامی ایران نیست، بلکه در نقطه تلاقی رقابتهای کلان در نظم در حال گذار جهانی جای گرفته است و به ابزاری برای فشار استراتژیک تبدیل شده است. تلفیق دیدگاههای مطرحشده در این نشست حاکی از آن بود که جریان مسلط غربی با استفاده از ابزارهای رسانهای و نهادهای بینالمللی در پی برساخت اتهام نارکوتروریسم علیه ایران و محور مقاومت است، اما دیپلماسی ایرانی ظرفیت آن را دارد که با اتخاذ رویکردی چندلایه، حضور موثر در مجامع تخصصی، و ارائه روایتهای مستند و حقوقی، مانع از تکمیل حلقه «پذیرش بینالاذهانی» و تثبیت این پرونده امنیتی جدید در سطح جهانی شود.