اگر علیرغم افزایش تحقیقات در زمینه مصرف مواد مخدر همچنان دامنه این بیماری، رو به افزایش است؛ شاید به این خاطر باشد که تغییرات اجتماعی آن به درستی درک و روشن نشده باشد. با توجه به این نکته است که رویکرد سیستمی به مسئله جامعه شناختی اعتیاد می کوشد مجموعه عوامل ملازم با این معضل، نظیر افزایش شکاف بین غنی و فقیر، رشد ناامنی شغلی، ساعات کار و بسط تغییرات فرهنگی را بررسی و مورد تجزیه و تحلیل قراردهد.
در رویکرد سیستماتیک به این روند است که اولا نیاز به بررسی تأثیر محیط اجتماعی بر سوءمصرف مواد و چگونگی تکوین آن در محیط اجتماعی مرتفع می گردد تا زمینه ساز کاهش اعتیاد با تأکید بر نگرشهای فرهنگی، نابرابری درآمد، همنشینی با همسالان و مواردی از این دست شود، و ثانیا از این رهگذر مسائلی چون جرم و جنایت و رفتارهای پرخطر جنسی هم کنترل گردد، ثالثا مداخلات پیشگیری و درمان داروئی بدون این شناخت راهگشا نخواهد بود و لذا با عدم درک مفهوم بیان شده؛ هیچگاه رشد سالم خصوصاً در کودکان و نوجوانان، حمایت از خانوادهها و به ویژه خانواده های تک سرپرست در پرورش کودکان، آمادگی مدارس در مواجهه با اعتیاد دانش آموزان، نقش بیکاری در اعتیاد، بازار مواد مخدر غیرقانونی و مواردی از این دست به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.
تلاشهای هدفمند برای مقابله با نابرابریهای موجود؛ گرایشهای فرهنگی منجر به احساس پوچی و بی کفایتی توأم با فقدان شفقت و انزوا را درمان می کند. در این راستا درک پیچیدگی مصرف مواد مخدر، سرمایهگذاری توسعه انسانی را با اتخاذ رویکردی جامع غنا میبخشد و ترویج تغییر فرهنگی را نوید میدهد.
جامعه شناسان معتقدند؛ درک سیستمی پیچیدگی استفاده از مواد مخدر و رفتارهای ناشی از استفاده از آن ها، نتیجه تعاطی پیچیده عوامل فردی و محیطی در طول زندگی است؛ که در نتیجه، تبیین مسئله ای چون سن شروع مصرف مواد مخدر را بدون نگاه همه جانبه به فرد و خانواده و جامعه و عوامل خطرساز و پیامدهای ناخوشایند آن ها، نه تنها نارسا نشان خواهد داد بلکه سلامت عمومی جامعه را نیز تضمین نخواهد نمود؛ و در چنین حالتی است که ضرورت دارد روشهای تحقیق جامعه شناختی بتوانند عوامل منطقهای مؤثر بر مصرف مواد مخدر را در تعامل با خصائص فردی (مانند سن و جنس) و محیط اجتماعی (مثل اقتصاد و سیاست) در زمینههای متغیر تاریخی تا تصمیمگیری در مورد سرمایه گذاری روی برنامههای کاهش خطر ابتلا به مواد مخدر؛ شناسایی و واکاوی نمایند.
بازنشر این مطلب با ذکر منبع «کادراس» بلامانع است