ترجمه گزارش جهانی مواد مخدر سال 2020
موسسه کادراس در پایان سال 1399، گزارش جهانی مواد مخدر سال 2020 را با ترجمه فارسی ارائه کرد. این مجموعه 6 جلدی شامل اطلاعات و تحلیلهای ارزشمندی است که به جامعه جهانی در اجرای توصیههای عملیاتی مشخص کمک میکند؛ تعهدات دولتهای عضو در سند نهایی نشست ویژه مجمع عمومی در خصوص مواد مخدر که سال 2016 برگزار شد، از جمله این توصیهها است.
در ادامه، محتوای شش کتابچه گزارش جهانی مواد مخدر 2026 را معرفی میکنیم و ترجمه فارسی هر یک را که در اندیشکده کادراس انجام شده است، میآوریم.
کتابچه 1: خلاصه اجرایی، تأثیرات کوید – 19، سیاست گذاریها

نخستین کتابچه از مجموعه گزارش جهانی مواد مخدر 2020، عمدتاً به بررسی خلاصهای از یافتههای دفتر مبارزه با جرم و مواد سازمان ملل در این سال پرداخته است. طبق این کتابچه، مصرف مواد از منظر تعداد کلی مصرفکنندگان و نیز نسبت جمعیت مصرفکنندگان در جهان روبهافزایش است. از سوی دیگر، این کتابچه تصریح میکند که در دو دهه گذشته مصرف مواد در کشورهای درحالتوسعه با سرعت بیشتری نسبت به کشورهای توسعهیافته افزایش یافته است. این امر تا حدی ناشی از رشد جمعیت در این دوره بوده است؛ در این مقطع زمانی، رشد جمعیت در کشورهای توسعهیافته ۷ درصد و در کشورهای درحالتوسعه، ۲۸ درصد بوده است. رشد سریع جمعیت جوان در کشورهای درحالتوسعه نیز در این سرعت بالا نقش داشته است، چون نوجوانان و بزرگسالان جوان بیشترین سهم را در میان مصرفکنندگان مواد دارند. درحالیکه رشد جمعیت قشر جوان بین سالهای ۲۰۰۰ تا ۲۰۱۸ در کشورهای درحالتوسعه ۱۶ درصد بوده است، این رقم در مدت مشابه برای کشورهای توسعهیافته تنها ۱۰ درصد بوده است.
برای دانلود کتابچه شماره 1 با ترجمه فارسی کادراس کلیک کنید
برای دانلود کتابچه 1 به زبان انگلیسی کلیک کنید
کتابچه 2: مصرف مواد مخدر و پیامدهای آن برای سلامتی انسان

کتابچه دوم بر تقاضای مواد تمرکز کرده است و نگاهی جهانی به حجم و روند مصرف مواد، از جمله اختلالهای مصرف مواد و پیامدهای آن برای سلامتی افراد دارد. در واقع، دومین کتابچه گزارش جهانی مواد مخدر سال 2020 به ارائه شواهدی کمک میکند که برای حمایت از جامعه بینالملل در اجرای توصیههای عملیاتی در زمینه کاهش تقاضای مواد مخدر و درمان مصرف آنها، و همچنین سایر نتایج مرتبط با سلامت از جمله نتایج مندرج در سند نتیجه جلسه ویژه مجمع عمومی در مورد مشکل جهانی مواد مخدر (برگزار شده در سال 2016) به کار خواهد رفت.
در این کتابچه، جدیدترین برآوردها بهعنوان مبنا به کار گرفته شده است و وضعیت و روندهای کلی مصرف هر نوع ماده مخدر در بازارهای مصرفکننده اصلی در سطح ناحیهای بررسی میشود. سپس مسئله تأثیر مصرف مواد مخدر بر سلامتی و بهداشت، از جمله تعداد جهانی مرگومیرها و سالهای «سالم» زندگی افراد که در اثر مصرف مواد مخدر از دست میرود مطرح خواهد شد. در قسمت پایانی این کتابچه گزارش جهانی مواد مخدر 2020، تحلیلی از تعداد مصرفکنندگان تزریقی مواد مخدر در جهان و افرادی از این گروه که با اچآیوی و هپاتیت زندگی میکنند، ارائه شده است.
برای دانلود کتابچه شماره 2 با ترجمه فارسی کادراس کلیک کنید
برای دانلود کتابچه 2 به زبان انگلیسی کلیک کنید
کتابچه 3: عرضه مواد مخدر

سومین کتابچه گزارش جهانی مواد مخدر سال 2020 به زنجیره عرضه مواد مخدر میپردازد و آخرین برآوردها و روندها درباره تولید و قاچاق، اوپییتها، کوکائین، محرکهای آمفتامینی و کانابیس را به دست میدهد. این کتابچه به ارائه شواهدی کمک میکند که برای حمایت از جامعه بینالملل در اجرای توصیههای عملیاتی در زمینه کاهش عرضه مواد مخدر و اقدامات مرتبط، اجرای مؤثر و پاسخ به جرائم مرتبط با مواد مخدر از جمله توصیهها و پیشنهادها مندرج در سند نتیجه جلسه ویژه مجمع عمومی در مورد مشکل جهانی مواد مخدر (برگزار شده در سال 2016) به کار خواهد رفت.
در این کتابچه میزان کشت غیرقانونی محصولات و روندهای موجود در قاچاق مواد مخدر در سطح جهانی و منطقهای مرور میشود. تحلیل بر اساس نوع مواد مخدر ارائه میشود و با استفاده از آخرین تخمینها به وضعیت و روندهای عمومی عرضه اوپییتها، کوکائین، انواع مواد محرک از نوع آمفتامین و کانابیس میپردازد. علاوه بر این، برخی مسائل جدید و نوظهور این بازارها مانند تأثیر تغییرات بر کشت و تولید غیرقانونی محصولات در طول زنجیره تأمین مواد مخدر به بازارهای اصلی مصرف، و بازارهای نوظهور در مسیرهای قاچاق مواد مخدر و فراتر از آن در سایر مناطق نیز مورد بحث قرار میگیرد.
برای دانلود کتابچه شماره 3 با ترجمه فارسی کادراس کلیک کنید
برای دانلود کتابچه 3 به زبان انگلیسی کلیک کنید
کتابچه 4: مسائل متقاطع: گرایشهای نوظهور و چالشهای نوین

در این کتابچه، گروهی از مسائل چندوجهی، همچون ماکرودینامیکهایی که گسترش و افزایش پیچیدگی بازار مواد را در پی داشتهاند بررسی میشود و نگرانیهای روزافزون در این زمینه از نظر گذرانده میشود، از جمله این نگرانیها میتوان به بحران جهانی و چندوجهی اوپیوئیدها، تغییرات سریع بازار، شکلگیری بازار مواد روانگردان جدید، استفاده از دارکنت برای عرضه مواد و نیز روند تحولات به سوی قانونیسازی مصرف کانابیس برای موارد غیرپزشکی در مناطق مختلف دنیا اشاره کرد همچنین در این کتابچه شواهدی را برای حمایت از جامعه جهانی در زمینه اجرای توصیههای عملیاتی در مورد موضوعات مقطعی در پرداختن و مقابله با معضل جهانی مواد مخدر، بهویژه واقعیت تکامل یافته، روندها و شرایط موجود، و همچنین چالشها و تهدیدهای نوظهور و مداوم، از جمله توصیههای مندرج در سند نتیجه جلسه ویژه مجمع عمومی (2016) مییابید.
کتابچه چهارم گزارش جهانی مواد مخدر 2020 در ابتدا دینامیکهای کلان عامل گسترش و افزایش پیچیدگی بازارهای مواد مخدر را تحلیل میکند؛ به بررسی عواملی مانند رشد جمعیت، سطح شهرنشینی، سطح درآمد و توزیع آن میپردازد؛ تعامل بین مواد مختلف در سطح تولید، قاچاق و مصرف را در نظر میگیر و به این پرسش پاسخ میدهد که محور تغییرات مشاهدهشده در بازارهای مواد مخدر، بیشتر تقاضا است یا عرضه یا نظارت.
باتوجهبه اینکه بازار اوپیوئیدها بیشترین سرعت تحول در بازار مواد مخدر را دارد، این کتابچه در ادامه یک بررسی بهروز از آخرین اطلاعات مربوط به بحران چندجانبه اوپیوئید در سطح جهانی ارائه میدهد که در گزارش جهانی مواد مخدر سال 2019 مورد بررسی قرار گرفته بود. همچنین با تمرکز ویژه بر فنتانیل و آنالوگهای آن در آمریکای شمالی، و ترامادول در آفریقا و خاورمیانه، تحلیلی از گستره بحران اوپیوئید فراتر از این مناطق نیز ارائه میشود.
کتابچه چهارم در ادامه، روندهای اخیر در بازار مواد روانگردان جدید، از جمله قاچاق، مصرف و گستره جغرافیایی آنها را مرور میکند. ضمنا، بهروزترین اطلاعات را در مورد استفاده از دارکوب برای تهیه مواد مخدر، در زمینه دینامیکها و تهدیدهای در حال ظهور، همراه تحلیل تحولات زمانی در بازارهای اصلی فروش مواد مخدر در دارکوب و روند خرید مواد مخدر توسط مصرفکنندگان ارائه میدهد.
در پایان این کتابچه، تحولات جدید در حوزههای قضاییای که اقداماتی برای قانونیسازی مصرف غیرپزشکی کانابیس انجام دادهاند، بررسی میشود. این بخش از کتابچه، جنبههای مختلف نتیجه یکسالگی اجرا و وضعیت بهروز قوانین و مقررات مربوط به مصرف غیرپزشکی کانابیس در کانادا، و همچنین تحولات اخیر در حوزههای قضایی منتخب در ایالات متحده آمریکا و کشور اروگوئه را بیان میکند.
برای دانلود کتابچه شماره 4 با ترجمه فارسی کادراس کلیک کنید
برای دانلود کتابچه 4 به زبان انگلیسی کلیک کنید
کتابچه 5: شاخصهای اجتماعی-اقتصادی و اختلالات مصرف مواد مخدر

پنجمین کتابچه گزارش جهانی مواد مخدر در سال 2020، در حمایت از جامعه بینالملل در زمینه اجرای توصیههای عملیاتی پیرامون مسائل مقطعی مرتبط با مواد مخدر و حقوق بشر، جوانان، کودکان، زنان و جوامع، شواهدی ارائه میدهد؛ از جمله توصیههای مندرج در سند نهایی جلسه ویژه مجمع عمومی در مورد معضل جهانی مواد مخدر در سال 2016. بسیاری از این مسائل مقطعی پیچیده است و تحلیلشان به جمعآوری شواهدی نیاز دارد که همیشه بهراحتی در دسترس نیست. به همین دلیل، کتابچه حاضر بهطور خاص بر موضوع ارتباط بین شاخصهای اجتماعی- اقتصادی و اختلالات مصرف مواد مخدر تمرکز دارد.
کتابچه بهمنظور روشنسازی اشکال ارتباط این شاخصها با اختلالات مصرف مواد مخدر، با بحث در مورد مفهوم کلی سلامت جمعیت آغاز میشود. در ادامه، شواهد مربوط به ارتباط بین شاخصهای اجتماعی – اقتصادی و اختلالات مصرف مواد مخدر، از شاخصهای موجود در سطح کلان و جمعیتی گرفته تا شاخصهای موجود در سطح جوامع و محلهها که ممکن است به تعریف محلههای آسیبپذیرتر مربوط شود مورد بررسی قرار میگیرد. سپس به تأثیر شرایط موجود در سطح فردی و شاخصهای موقعیت اجتماعی – اقتصادی بر مصرف مواد مخدر و اختلالات مصرف مواد مخدر پرداخته میشود.
در ادامه، سخن از سازوکارهای احتمالی ایفای نقش عوامل مختلف، از جمله عوامل ژنتیکی، ویژگیهای روانشناختی، پویاییشناسی خانواده و همسالان، حوادث ناگوار زندگی و فشار روانی، شبکههای اجتماعی و پویاییشناسی محله در بروز اختلالات مصرف مواد مخدر به میان میآید.بخش بعدی، پیامدهای منفی اختلالات مصرف مواد مخدر بر جایگاه اجتماعی – اقتصادی افراد و جوامعشان را مورد بحث قرار میدهد؛ سپس کتابچه به بحث اثرگذاری نابرابریهای اجتماعی – اقتصادی در زمینه دسترسی به خدمات درمان اختلالات مصرف مواد مخدر میرسد.
بخش آخر کتابچه پنجم گزارش جهانی مواد مخدر به بررسی شواهد مربوط به گروههای فرعی جمعیتی، مانند زنان، گروههای دگرسان جنسی، گروههای بومی، گروههای قومیتی و مهاجر، آوارگان و افرادی که در محیطهای روستایی زندگی میکنند و ممکن است تحت تأثیر اختلالات مصرف مواد مخدر قرار بگیرند، اختصاص دارد.
برای دانلود کتابچه شماره 5 با ترجمه فارسی کادراس کلیک کنید
برای دانلود کتابچه 5 به زبان انگلیسی کلیک کنید
کتابچه 6: دیگر مسائل مرتبط با سیاستگذاری در حیطه مواد مخدر

ششمین کتابچه از گزارش جهانی مواد مخدر سال 2020 به برخی مسائل مربوط به سیاست مواد مخدر پرداخته است که بخشی از بحث بینالمللی درباره معضل مواد مخدر و چگونگی حل آناند. اگرچه ممکن است دادهها و تحلیل جامعی برای برخی از این موارد در دسترس نباشد، اما فصلهایی که در ادامه ارائه شده است، اولین تلاش را برای ادغام مدارک موجود، با هدف حمایت از جامعه جهانی در اجرای چندین توصیه عملیاتی، ازجمله موارد موجود در سند مصوب جلسه ویژه مجمع عمومی سازمان ملل (۲۰۱۶) نشان میدهد.
این کتابچه با مسئله اهمیت اطمینان از دسترسی انحصاری به مواد تحت نظارت برای اهداف پزشکی و علمی، ضمن جلوگیری از انحراف آنها شروع میشود. در ادامه، به سراغ جدیدترین دادهها و گرایشها در زمینه قابلدسترس بودن مواد تحت نظارت، بهویژه اپیوئیدها برای مصرف پزشکی در سطح جهانی میپردازد. سپس مرور آخرین یافتههای حاصل از پیمایش در مورد موانع دسترسی به داروهای تحت نظارت برای اهداف پزشکی در کشورهای عضو نیز ارائه میشود.
در ادامه، دادههای منتخب در زمینه تقویت همکاریهای بینالمللی مبتنی بر اصل مسئولیت عمومی و مشترک آورده میشود. باتوجهبه دامنه بالقوه وسیع موضوع، تمرکز این فصل نسبتا محدود است. در آغاز فصل، تحلیلی از روند برخی مداخلات منتخب در زمینه کاهش عرضه مواد مخدر که از طریق پرسشنامه گزارش سالانه به UNODC جمعآوری شده است، ارائه میشود. در پایان این فصل نیز کمکهای مالی ارائهشده برای همکاری بینالمللی در زمینه مشکلات مرتبط با مواد مخدر توسط کشورهای اهداکننده مورد بررسی قرار میگیرد. روندهای موجود در زمینه جلوگیری از عرضه و مصرف مواد مخدر نیز بهعنوان یکی از شاخصهای احتمالی موفقیت همکاری بینالمللی تحلیل میشود.
سپس این کتابچه شواهدی را برای حمایت از اجرای توصیههای عملیاتی در مورد توسعه جایگزین و سایر موضوعات مربوط به توسعه و مسائل اجتماعی – اقتصادی ارائه میدهد. این فصل، یافتههای پژوهشهایی را ارائه میدهد که با هدف ارزیابی تأثیر پروژههای توسعه جایگزین در کشورها و مناطق مختلف تحت تأثیر کشت غیرقانونی خشخاش یا بوته کوکائین انجام شده است. همچنین، ضمن برجستهسازی آسیبپذیریهای خاص جوامع آسیبدیده و ارائه اولین برآورد از اندازه بالقوه آنها، عوامل اجتماعی- اقتصادی ناشی از کشت محصولات غیرقانونی را بررسی میکند.
کتابچه ششم گزارش جهانی مواد مخدر 2020 در ادامه با اتکا به یک دیدگاه مفهومی و ارائه یافتههای تحقیقاتی، سازوکارهای مختلف را نشان میدهد و به بحث در مورد رابطه مواد مخدر و خشونت میپردازد. سپس با تمرکزی کوتاه بر مواد مخدر و سیستم عدالت کیفری، شامل برآورد تعداد افراد دستگیرشده، محکوم یا زندانیشده به دلیل جرائم مرتبط مواد مخدر، و مروری کوتاه بر پیامدهای بلندمدت حبس برای زنانی که به دلیل تخلف از قانون مواد مخدر زندانی شدهاند، پایان مییابد.
برای دانلود کتابچه شماره 6 با ترجمه فارسی کادراس کلیک کنید
برای دانلود کتابچه 6 به زبان انگلیسی کلیک کنید
جمعبندی
گزارش جهانی مواد مخدر سال 2020 همچون سالهای گذشته توسط دفتر مبارزه با جرم و مواد سازمان ملل تهیه و منتشر شده است. این گزارش، هدف مهم ارتقای درک جهانیان از معضل مواد مخدر و مشارکت بیشتر و بهینهتر برای تقویت همکاریهای بین المللی به منظور مقابله با پیامدهای آن برای سلامتی، حکمرانی و امنیت را دنبال میکند.
گزارش جهانی مواد مخدر ۲۰۲۰ که در قالب شش کتابچه جداگانه ارائه شده است، اطلاعات و تحلیلهای فراوانی پیرامون تأثیرات کوید – 19 و سیاست گذاریهای مخدری (کتابچه اول)، مصرف مواد مخدر و پیامدهای آن برای سلامتی انسان (کتابچه دوم)، عرضه مواد مخدر (کتابچه سوم)، مسائل متقاطع، گرایشهای نوظهور و چالشهای نوین (کتابچه چهارم)، ارتباط شاخصهای اجتماعی-اقتصادی و اختلالات مصرف مواد مخدر (کتابچه پنجم) و مسائل مرتبط با سیاستگذاری در حیطه مواد مخدر (کتابچه ششم) در اختیار جامعه بینالمللی قرار میدهد.